FEN BİLGİSİ EĞİTİMİNDE SOSYAL MEDYA: METAFORLAR ARACILIĞIYLA BİR ALGI ÇALIŞMASI
BURSA 7TH INTERNATIONAL CONFERENCE ON HUMANITY AND SOCIAL SCIENCES , Bursa, Türkiye, 3 - 05 Temmuz 2026, ss.117-129, (Tam Metin Bildiri)
- Yayın Türü: Bildiri / Tam Metin Bildiri
- Basıldığı Şehir: Bursa
- Basıldığı Ülke: Türkiye
- Sayfa Sayıları: ss.117-129
- Hatay Mustafa Kemal Üniversitesi Adresli: Evet
Özet
Bu araştırmanın amacı, katılımcıların fen bilgisi eğitiminde sosyal medyaya ilişkin algılarını ürettikleri metaforlar aracılığıyla ortaya koymaktır. Araştırma, nitel araştırma yaklaşımlarından olgubilim (fenomenoloji) deseninde yürütülmüştür. Çalışma grubu, uygun (kolay ulaşılabilir) ve kartopu örnekleme yöntemleriyle belirlenen, aktif olarak görev yapmakta olan 55 fen bilimleri öğretmeninden oluşmaktadır. Veriler, katılımcılara WhatsApp ve Google Form aracılığıyla yöneltilen “Fen bilgisi eğitiminde sosyal medya … gibidir, çünkü …” biçimindeki yarı yapılandırılmış metafor tamamlama formuyla toplanmıştır. Elde edilen veriler içerik analizi tekniğiyle çözümlenmiş; metaforlar kodlanarak ortak özelliklerine göre kategorilere ayrılmıştır. Analiz sonucunda 55 geçerli metafor elde edilmiş ve bu metaforlar beş tema altında toplanmıştır: (1) iki yönlü potansiyel, (2) öğrenmeyi görünür kılma ve somutlaştırma, (3) motivasyon, hız ve yayılım, (4) bilgi inşası ve öğrenme ortamı ve (5) dezenformasyon, risk ve odak kaybı. Bulgular, katılımcıların sosyal medyayı en çok aktif bir bilgi inşası ve öğrenme ortamı olarak algıladıklarını; bununla birlikte onu kullanım biçimine bağlı çift yönlü bir araç olarak konumlandırdıklarını göstermektedir. Soyut kavramları somutlaştırma, motivasyonu ve bilgiye hızlı erişimi destekleme gibi olumlu işlevlerin yanı sıra dikkat dağınıklığı, bilgi kirliliği ve odak kaybı gibi riskler de güçlü biçimde vurgulanmıştır.