Ceyhan (Adana) İlçesinde Güneş Enerjisi Santrali Kurulumu için Uygun Alanların CBS ve AHP Yöntemi Kullanılarak Belirlenmesi


Creative Commons License

ÖZDAR R., GEÇEN R.

Türk Uzaktan Algılama ve CBS Dergisi, cilt.7, sa.1, ss.19-36, 2026 (TRDizin) identifier identifier

Özet

Günümüzde Dünya’da ve Türkiye’de büyük oranda fosil yakıtlar kullanılmaktadır. Ülkelerin gelişmesiyle doğru orantılı olarak artan enerji ihtiyacı tükenecek olan, çevre kirliliğini had safhaya çıkaran, karbon ayak izini artıran ve küresel ısınmayı tetikleyen kaynaklardan ziyade; daha temiz, sınırsız, çevre dostu olarak nitelendirdiğimiz yenilenebilir enerji kaynaklarına daha fazla yönelmeyi mecbur kılmaktadır. Bu çalışma Adana ili Ceyhan ilçesinde kurulabilecek güneş enerji santrallerine uygun alanları belirlenmek için yapılmıştır. Bir bölgenin sadece güneş enerjisi potansiyeline bakılarak santralleri kurmak yarardan çok zarar sağlayabileceği için rasyonel değildir. Bu çalışmada kriter olarak;; güneş enerjisi potansiyeli, eğim, bakı, yollara yakınlık, iletişim hatlarına yakınlık, trafo merkezlerine yakınlık, yerleşim alanlarına yakınlık, akarsulara yakınlık, fay hatlarına yakınlık, taş ocaklarına yakınlık, bitki örtüsü - Normalize Edilmiş Bitki Örtüsü İndeksi (NDVI), toprak kabiliyeti ve kuş göç yollarına yakınlık olmak üzere toplamda 13 parametre kullanılmıştır. Her bir kriter ayrı bir katman olarak kendi içerisinde 0-10 ölçeğinde uygunluğa göre puanlandırılmıştır. Puanlandırılan bu katmanlar çakıştırılarak çalışma sahasındaki en uygun alanlar tespit edilmiştir. Çalışma sonucunda uygun alanların homojen dağılım göstermediği ve farklı birçok alanda olduğu ortaya konulmuştur. Mevcut santraller ile elde edilen uygun alanların birbirleriyle örtüştüğü görülmektedir. 
Today, fossil fuels are largely used in the world and in Turkey. The increasing need for energy in direct proportion to the development of countries necessitates turning more to cleaner, unlimited, environmentally friendly renewable energy sources rather than sources that will run out, increase environmental pollution, increase carbon footprints and trigger global warming. This study was conducted to determine the suitable areas for solar power plants to be established in Ceyhan district of Adana province. Establishing power plants by only looking at the solar energy potential of a region is not rational as it may cause more harm than good. Many criteria were evaluated for the result. In this study, a total of 13 parameters were used as criteria: solar energy potential, slope, aspect, proximity to roads, proximity to communication lines, proximity to transformer stations, proximity to residential areas, proximity to rivers, proximity to fault lines, proximity to quarries, vegetation cover – Normalized Difference Vegetation Index (NDVI), land capability, and proximity to bird migration routes. Each criterion was scored according to suitability on a scale of 0-10 within itself as a separate layer. The most suitable areas in the study area were determined by overlapping these scored layers. The results of the study revealed that the suitable areas do not exhibit a homogeneous distribution and are located across various different regions. A similarity was observed between the existing plants and the suitable components obtained.