Hemodiyaliz Tedavisi Alan Hastaların Semptom Yönetiminde Farmakolojik Olmayan Yaklaşımlar ve Güncel Kanıtlar


Creative Commons License

AŞKAR S. E.

Hemşirelik Bilimi Dergisi, cilt.9, sa.2, ss.302-309, 2026 (TRDizin)

Özet

Hemodiyaliz, kronik böbrek hastalığının ileri evrelerinde uygulanan önemli bir tedavi yöntemidir. Hemodiyaliz tedavisi alan hastalar, genellikle yüksek bir semptom yükü ile karşı karşıya kalmaktadır. Bu nedenle, semptomların yönetimi hemşirelerin bütüncül bakım sağlamadaki temel görevleri arasındadır. Farmakolojik olmayan kanıta dayalı yaklaşımlar ise semptom yönetiminde önemli bir rol oynamaktadır. Ancak, bu yaklaşımlar ile ilgili kanıtların güncellenmesi gerekmektedir. Bu doğrultuda bu makalede, hemodiyaliz tedavisi alan hastaların semptom yönetiminde kullanılan farmakolojik olmayan kanıta dayalı yaklaşımlar ele alınmış ve bu yaklaşımlarda hemşirelerin rolü üzerinde durulmuştur.
Hemodialysis is an important treatment method for the advanced stages of chronic kidney disease. Patients undergoing hemodialysis treatment often face a high symptom burden. Therefore, symptom management is among the main tasks of nurses in providing holistic care. Non-pharmacological evidence-based approaches play an important role in symptom management. However, the evidence regarding these approaches needs to be updated. This article discusses the non-pharmacological evidence-based approaches used in the symptom management of patients undergoing hemodialysis treatment and emphasizes the role of nurses in these approaches.