BABİL KRONİKLERİNDE SAMİ OLMAYAN KRALLARA ÖRNEKLER
Arkeoloji ve Sanat, cilt.0, sa.181, ss.171-178, 2026 (TRDizin)
- Yayın Türü: Makale / Tam Makale
- Cilt numarası: 0 Sayı: 181
- Basım Tarihi: 2026
- Dergi Adı: Arkeoloji ve Sanat
- Derginin Tarandığı İndeksler: TR DİZİN (ULAKBİM)
- Sayfa Sayıları: ss.171-178
- Hatay Mustafa Kemal Üniversitesi Adresli: Evet
Özet
Bu çalışmada genel hatlarıyla Babil Kronik geleneğinde Sami olmayan egemenlerin aktarımı ve faa- liyetleri incelenmektedir. Neredeyse Sumerlerden Partlar dönemine kadar tutulduğu anlaşılan Babil kronikleri, tapınaklardaki katipler tarafından hazırlanmış ve bu kroniklerden anlaşıldığı kadarıyla Antik Babil inanç sistemine gösterilen özen, Babil ve Asurlu Sami kralların yanı sıra Sami olmayan Pers, Hellenistik ve Part liderleri tarafından da sürdürülmüştür. Başlangıcı yine Sami olmayan Sumerli kralların abartılı tarihlemeleriyle başlatılan bu kronikler, Mezopotamya’da Geç Demir Çağı’nın sonları- na doğru değişen güç dengesini yansıtmış; antik İran güçlerinden Persler ve daha sonra Partlar da bu kroniklerde yer almış ve bu iki siyasi gücün mücadele alanı çoğunlukla Helenistik krallıklar olmuştur. Belki de antik Doğu’nun en uzun kronolojik verilerini ve hafızasını oluşturan Babil kronikleri, özellikle Semitik olmayan yeni dünya yöneticilerini tanımak ve antik Batı kaynaklarıyla karşılaştırmalı tarihsel çalışmalar yapmayı sağlamak açısından da zengin bir arşivdir. Helenistik dönemin öncesi ve sonrasına ilişkin genel siyasi koşulların da sunularak hazırlandığı bu çalışmada, Sami olmayan krallar ve icraatları için ana kaynak olarak Babil kronikleri belirlenmiştir.
This study examines the accounts and activities of non-Semitic rulers in the Babylonian chronicle tradition. The Babylonian chronicles, apparently kept from almost the Sumerian to the Parthian period, were written by scribes in the temples. The meticulous attention paid to the ancient Babylonian belief system, as understood from these chronicles, was continued not only by the Semitic kings of Babylon and Assyria, but also by non-Semitic Persian, Hellenistic, and Parthian leaders. Beginning with the exaggerated dating of the non-Semitic Sumerian kings, these chronicles reflect the shifting balance of power in Mesopotamia towards the end of the Late Iron Age. The ancient Iranian powers of Persia and later the Parthians are also mentioned in these chronicles, and the battleground of these two political powers was mostly the Hellenistic kingdoms. Perhaps constituting the longest chronological record and memory of the ancient East, the Babylonian chronicles are a rich archive, particularly for understanding the non-Semitic rulers of the New World and enabling comparative historical studies with ancient Western sources. In this study, which presents the general political conditions before and after the Hellenistic period, Babylonian chronicles have been identified as the primary source for information on non-Semitic kings and their actions.