OMO VADİSİ’NDE HAMAR TOPLUMUNUN BESLENME ALIŞKANLIKLARI: ANTROPOLOJİK VE ÇEVRESEL YANSIMALAR


Creative Commons License

Tekeli E.

4th International Congress on Sports, Anthropology, Nutrition, Anatomy and Radiology (SANAR2024), Ankara, Turkey, 12 December 2024 - 14 January 2025, (Summary Text)

  • Publication Type: Conference Paper / Summary Text
  • City: Ankara
  • Country: Turkey
  • Hatay Mustafa Kemal University Affiliated: Yes

Abstract

Afrika Boynuzu'nda yer alan Etiyopya, zengin bir kültürel mirasa ve milyonlarca yıla dayanan
bir tarihe sahiptir. Binlerce yıllık bir geçmişe sahip olan bu ülke, medeniyetlerin beşiği olarak
bilinmektedir. Etiyopya, Doğu Afrika'da yer alan ve zengin bir kültürel mirasa sahip bir ülkedir. Ülkenin
güneybatısında bulunan Omo Vadisi, hem biyolojik çeşitlilik hem de kültürel zenginlik açısından büyük
önem taşımaktadır. Omo Vadisi, çeşitli etnik gruplara ev sahipliği yapmaktadır ve bu gruplar arasında
Hamar toplumu da bulunmaktadır. Bu çalışma, Güney Milletler, Milliyetler ve Halklar Bölgesi içinde
yer alan Hamar Woreda'da, Güney Omo Bölgesi'nde yaşayan Hamar etnik grubuna odaklanmaktadır.
Güney Omo bölgesi, Etiyopya’nın kurak ve yarı kurak bölgelerinden biridir. Düzensiz ve düşük yağış,
hayvancılık için ciddi su kıtlığına neden olmakta, bu da pastoralistlerin ve agro-pastoralistlerin su
kaynaklarına ulaşabilmek için uzun mesafeler kat etmelerini gerektirmektedir. Hamar toplumu da
pastoral ve agro-pastoral geleneklere derin bir şekilde bağlıdır ve geçimlerini büyük ölçüde
hayvancılıkla sağlamaktadır. Yaşam tarzları, uygun otlak alanları bulmak amacıyla mevsimsel olarak
göç etmeyi gerektiren hayvan gütme pratiği üzerine kuruludur. Beslenme yetersizliği, toplumun
karşılaştığı temel sorunlardan biridir; özellikle temiz suya erişimde ciddi zorluklar yaşamaktadırlar.
Geleneksel olarak, Hamar'ın beslenme düzeni büyük ölçüde karbonhidrat ağırlıklıdır ve bu durum,
tarımsal faaliyetlerin mevsimsel zorluklarla şekillenmesinden kaynaklanmaktadır.
Katılımcı gözlem ve mülakatlar kullanılarak yapılan bu çalışma, Hamar toplumunun doğal
kaynaklarını nasıl yönettiğine dair genel bir bakış sunmaktadır. Toplumun beslenme alışkanlıkları ve
gıda güvenliği üzerine odaklanarak, çalışma, yerli bilgi sistemlerinin çevresel koşullarla nasıl kesiştiğini
antropolojik bir perspektiften sunmaktadır. Elde edilen bulgular, yerel bilgi ve geleneksel beslenme
alışkanlıklarının çağdaş toplumlar için ne kadar önemli olduğunu vurgulamakta ve bu toplulukların
beslenme ve çevre ilişkisini anlamaya katkı sağlamaktadır.
Anahtar Sözcükler: Beslenme antropolojisi, Besin yetersizliği, Etiyopya, Hamar