Buğday (Triticum aestivum L.) fideleri üzerine kadmiyum ve tuz etkileşimlerinin gen ifadesi ve antioksidant enzimler üzerine etkileri
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Hatay Mustafa Kemal Üniversitesi, FEN BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ, BİYOLOJİ ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2019
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: HÜSEYİN DOĞRU
Danışman: NURAY ERGÜN
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Bu çalışmada, buğday (Triticum aestivum L. cv. Konya-2002, Dağdaş-94) fidelerinde kadmiyum (Cd) ve tuz (NaCl) etkileşimleri incelenmiştir. Buğday fidelerinin sürgün boyu ve kuru ağırlığı, kök boyu ve kuru ağırlığı, klorofil a (kla), klorofil b (klb), toplam klorofil (kl a+b) ve klorofil a/b (kl a/b) miktarları, katalaz (CAT) ve glutatyon redüktaz (GR) antioksidant enzim aktiviteleri, prolin birikimi ve abiyotik streslerin etkileşimlerinde çalışan TaMYB73, TaSRG ve TaERF1 genlerinin ifadesi belirlenmiştir. Kadmiyum ve tuz uygulamaları yapılan bu çalışmada kök ve sürgün büyümeleri olumsuz etkilenmiştir. Klorofil değerleri uygulanan tuz ve Cd miktarlarına orantılı olarak azaldığı belirlenmiştir. Çalışmada incelenilen antioksidan enzimlerin (CAT, GR) her iki buğday çeşidinde de arttığı tespit edilmiştir. Prolin aminoasidinin araştırıldığı uygulamada tuz ve Cd konsantrasyonlarına bağlı olarak arttığı gözlemlenmiştir. Bu çalışmada kullandığımız Dağdaş-94 çeşidi buğday fidelerinin gerek tuz, gerek tuz + kadmiyum uygulamalarında Konya-2002 çeşidi fidelere göre daha dayanıklı olduğu düşünülebilir. Çalışmamızda, her iki çeşitte de yapılan uygulamalarda TaMYB73 ifadesi artış göstermemiştir. Gen ifadelerinde en fazla artış Dağdaş-94 çeşidinde olmuştur. Dağdaş-94 çeşidinde yüksek konsantrasyonda NaCl ve Cd uygulamasının ERF1 ifadesini önemli derecede arttırmasının ilgili çeşitte NaCl ve Cd cevabını düzenleyen genlerle ilgili olabileceğini düşünmekteyiz. Düşük doz NaCl uygulanan Dağdaş-94 çeşidi fidelerinde TaSRG ifadesindeki artış, tuza tolerans ile ilişkili olabilir. Konya-2002 fidelerinde Cd uygulaması ile TaSRG ifadesindeki artış Cd stresine dayanıklılık ile ilgili genlerle ilişkili olabilir.