KURUTMALIK BİBER (Capsicum annum L.) MEYVELERİNDE MİKOTOKSİN OLUŞTURAN BAZI FUNGAL ETMENLERİN GELİŞİMİ ÜZERİNE BİTKİ UÇUCU YAĞ, İSOTHİOCYANATE ve ANTAGONİST BAKTERİ İZOLATLARININ in vitro KOŞULLARDA ANTİFUNGAL ETKİLERİNİN BELİRLENMESİ
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Hatay Mustafa Kemal Üniversitesi, FEN BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ, BİTKİ KORUMA (YL) (TEZLİ), Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2019
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: MEHMET ATAY
Danışman: SONER SOYLU
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Kurutulmuş biber meyveleri, toksijenik funguslar tarafından salgılanan mikotoksin sonuçlu fungus enfeksiyonlarıyla, çok sık enfekte olmaktadırlar. Yerel satıcı ve pazarlardan, hastalıklı olduğundan şüphelenilen 40 farklı kurutulmuş kırmızı biber numunesi rastgele seçilmişve ardından bu örneklerden, hasat sonrası bozulmalara neden olan 40 farklı fuzgus izolatı izole edilmiş ve tanımlanmıştır. Aspergillus niger (% 20) en baskın rastlanılan fungus türü olurken, Fusarium incarnatum (% 15) ve Alternaria alternata (% 12.5) takip etmiştir. Bitkisel kökenli maddeler ve biyolojik etmenler gıda ürünlerini fungus enfeksiyonlarından korumak adına çevre dostu ve güvenli yaklaşımlar sunduklarındanisothiocyanate (ITC) bileşikleri ve bitki uçucu yağları gibi, bitkilerden elde edilen maddelerin uçucu antifungal potansiyelleri ile bazı antagonist bakteri izolatları, in vitro koşullarında A. niger, A. alternata ve F. incarnatum'ınmiselyal gelişimlerini engellemeleri adına değerlendirilmiştir. Allyl (AITC), benzyl (BITC), ethyl (EITC) ve methyl (MITC) isothiocyanate bileşikleri test edilen tüm fungus izolatlarının gelişmelerini önemli derece engellemiştir. Misel gelişimi A. niger için 0.09-0.15 µl/petri, A. alternata için 0.09-0.21 µl/petri ve F. incarnatum için 0.06-0.21 µl/petri konsantrasyonlarında tamamen engellenmiştir. MITC en etkili antifungal bileşen olarak tespit edilirken A. niger, ITC bileşiklerine karşı en duyarlı patojen olarak saptanmıştır. Test edilen fungus izolatlarına karşı en güçlü antifungal etkinlik (% 100 engelleme) Thymbra spicata (2.0-6.0 µl/petri), Thymusvulgaris (4.0-6.0 µl/petri) veOriganum syriacum (4.0 µl/petri) uçucu yağlarında kaydedilmiştir.Eucalyptus camaldulensis test edilen tüm fungal izolatlara karşı en düşük antifungal aktiviteyi (16.0-40.0 µl / petri) göstermiştir. Taze ve sağlıklı olarak kurutulmuş biber meyvelerinin iç dokularından toplam 25 endofitik bakteri izolatı elde edilmiş, bu izolatlardan 16 tanesi, fungus izolatlarına karşı antagonistik potansiyelleri için seçilmiş ve MALDI-TOF MS analizi ile tanımlanmaları yapılmıştır. İkili kültür testinden sonra Bacillus amyloliquefaciens AFP1 (F. incarnatum'a karşı), Bacillus atrophaeus AFP2 (A. alternata'ya karşı) veAcinetobacter calcoaceticus AFP24 (Aspergillus niger'e karşı) gibi farklı Bacillius spp. izolatları,in vitro koşullarında fungal hastalık etmenlerinin misel gelişimlerini engelleyerek (misel gelişim engelleme değerleri % 70.8-75.4 arasında değişmektedir) güçlü antaganististik etki göstermişlerdir. Sonuç olarak, isothiocyanate bileşikleri ve bitki uçucu yağları gibi bitkisel kaynaklı maddeler ile beraber antagonist bakteri izolatları, gıda kökenli funguslara karşı yüksek düzeyde antifungal etki göstermişler ve gıda ürünlerini fungus kontaminasyonu ve devamında oluşan mikotoksin üretiminden korumak için çevre dostu, güvenilir bir yaklaşım sunarak başarılı bir şekilde sentetik pestisitlerin yerini alabilirler. ITC ve uçucu yağ bileşenleri bitkisel fumigant olarak, Bacillus izolatları mikrobiyal biyofungisit olarak tarımsal ürünlere kolayca uygulanabilirler. Bu çalışma, biberde hasat sonrası fungal etmenlere karşı ITC, bitki uçucu yağ ve antagonist bakteri türlerinin antifungal etkinliklerinin araştırıldığı ilk çalışmadır.