Karbapeneme duyarlı ve dirençli klebsiella pneumoniae suşlarındaki biyofilm üretiminin fenotipik ve genotipik olarak karşılaştırılması
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Hatay Mustafa Kemal Üniversitesi, SAĞLIK BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ, MİKROBİYOLOJİ ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2022
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: MEHMET YAVUZEL
Danışman: BURÇİN ÖZER
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Karbapenem dirençli ve karbapenem duyarlı K. pneumoniae suşlarındaki biyofilm üretiminin karşılaştırılması ve biyofilm üretiminde görev aldığı düşünülen virülans faktörlerine ait genlerin varlığını araştırarak karbapenem direnci ile bir ilişkisi olup olmadığını tespit edilmesi amaçlandı. Çalışmaya 37 karbapenem dirençli ve aynı dönemde izole edilen 63 tane karbapnem duyarlı K. pneumoniae dahil edildi. Antibiyotik duyarlılıkları otomatize sistem kullanılarak saptandı. Biyofilm üretiminde rol aldığı düşünülen virülans faktörlerine ait genlerin (mrkA, wbbm, wzm, luxS) varlığı polimeraz zincir reaksiyonu yöntemiyle, suşların biyofilm oluşumu spektrofotometrik mikropleyt yöntemi kullanılarak araştırıldı. Suşların izole edildiği klinik örnekler sırasıyla idrar 62 (%62), trekeal aspirat 13 (%13), yara 12 (%12), kan 11 (%11) ve balgam 2 (%2) şeklinde olmuştur. Klinik örneklerin %30'u yoğun bakım ünitelerinden, %70'inin diğer kliniklerden gönderildiği tespit edildi. Suşların 65 (%65)'i MDR olarak belirlendi. Karbapenem direnç oranı %37 idi. Karbapeneme dirençli suşlar amoksisilin/klavulanik asit, piperasillin/tazobaktam, sefoksitin, seftazidim, seftriakson, sefuroksim, sefuroksim aksetil, amikasin, siprofloksasin ve trimetoprim/sülfametaksazole karşı karbapeneme duyarlı olanlardan daha dirençli olduğu saptandı. Suşların biyofilm üretiminde, 1'i (%1) güçlü, 30'u (%30) orta, 45'i (%45) zayıf olmak üzere 76'sında biyofilm üretimi görülürken 24 tane suşta biyofilm üretimi görülmedi. Karbapenem dirençli suşların tamamında biyofilm üretimi görülürken karbapenem duyarlı suşların %61,9'unun biyofilm ürettiği saptandı (p<0,001). Suşlarda en çok (%73) tespit edilen gen mrkA geni idi. Bunu sırasıyla wzm (%68), wbbM (%57) ve luxS (%52) genleri takip etti. Ayrıca karbapenem dirençli olan 37 suşun %70,2'sinde mrkA, %54'ünde wbbM, %51,3'ünde luxS ve %21,6'sında wzm geni tespit edildi Sonuç olarak karbapenem dirençli olan suşların diğer antibiyotiklere daha dirençli olduğu, MDR oranının karbapenem duyarlı olan suşlardan daha fazla olduğu bulundu. Karbapenem dirençli olanların hepsinin biyofilm ürettiği bulundu. Biyofilm üretimi olan suşlardaki MDR oranının daha fazla olduğu belirlendi. Biyofilm üreten suşlarda ertapenem, meropenem, amikasin, piperasilin/tazobaktam, sefoksitin, seftazidim, seftriakson direncinin daha fazla olduğu saptandı. Bu antibiyotiklerin MİK değerleri biyofilm üreten suşlarda daha fazla bulundu.