Yaygın mürdümüğün (Lathyrus sativus L.), buğday (Triticum aestivum L.) ve arpa (Hordeum vulgare L.) ile oluşturulan karışımlarında bitki sıklığı ve karışım oranının verim, yem kalitesi ve bitki rekabeti üzerine etkileri

---

Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Hatay Mustafa Kemal Üniversitesi, FEN BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ, TARLA BİTKİLERİ (YL) (TEZLİ), Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2016

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: SAİT AÇIKALIN

Danışman: İBRAHİM ATIŞ

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu çalışma, yaygın mürdümük, buğday ve arpanın saf ve karışım olarak yetiştirildiklerinde verim, kalite ve rekabet performanslarını belirlemek amacı ile 2012-2013 kışlık ara ürün yetiştirme döneminde Mustafa Kemal Üniversitesi Ziraat Fakültesi Tarla Bitkileri Bölümü araştırma alanında yürütülmüştür. Araştırmada iki tahıl türü (buğday ve arpa), türlerinin saf ekimleri ile iki karışım oranı uygulaması (% 60 Mürdümük + %40 Tahıl ve %70 Mürdümük +% 30 Tahıl) ve 3 farklı bitki sıklığı (350 bitki/m2, 500 bitki/m2 ve 650 bitki/m2) deneme konularını oluşturmuştur. Araştırma sonucunda yaş ve kuru ot verimlerinin her üç deneme faktöründen de önemli derecede etkilenmiştir. Türler ayrı ayrı dikkate alındığında arpanın en yüksek verime sahip tür olduğu, bunu buğdayın takip ettiği gözlenmiştir. Araştırmanın baklagil bileşeni olan mürdümük ise verim olarak tahılların oldukça gerisinde kalmıştır. Karışımların kuru ot verimleri saf mürdümük ve saf tahıl uygulamalarının arasında yer almıştır. Bitki sıklıkları verimi önemli derecede etkilemiş olup 500 ve 600 bitki/m2 sıklıkları 350 bitki/m2 sıklığa göre verim avantajı sağlamıştır. Kalite açısından (protein oranı, NDF, ADF, KMT, SKM, NYD) mürdümük en iyi değerlere sahip olurken, tahıllar en düşük değerlere sahip olmuştur. Karışımlar saf mürdümük ve saf tahıl uygulamalarının arasında yer almıştır. Mürdümüğün kuru ottaki payı, ekimdeki oranın çok altında kalmış ve buna bağlı olarak karışımların kalitesine etkisi istenilen düzeyde olamamıştır. Rekabet özellikleri incelendiğinde, karışımların saf ekimlerden avantajlı olduğu, tahılların mürdümük karşısında baskın tür olduğu, kullanılan türlerden arpanın en rekabetçi tür olduğu belirlenmiştir.