İleri yaşlı femur üst uç kırıklarında tedavisonuçlarımız
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Hatay Mustafa Kemal Üniversitesi, TAYFUR ATA SÖKMEN TIP FAKÜLTESİ, CERRAHİ TIP BİLİMLERİ, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2011
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: SERKAN DAVUL
Danışman: AYDINER KALACI
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç: Yaşlılarda proksimal femur kırıkları sık rastlanılan, morbidite ve mortalitesi yüksek bir hastalıktır. Kısmen önlenebilir ve tedavi sonuçları iyileştirilebilir. Bu çalışmanın amacı ileri yaşlı kalça kırık tanılı hastaların kısa ve orta dönem tedavi sonuçlarını kanıta dayalı tıp verileri dayanarak değerlendirmek ve güncel literatüre katkı sağlamaktır. Materyal ve Yöntemler: 1 Ocak 2005 ile 31 Mayıs 2010 tarihleri arasında Mustafa Kemal Üniveristesi Tıp Fakültesi Ortopedi ve Travmatoloji Kliniğine femur üst uç kırığı nedeniyle başvuran 50 ile 117 yaş arasında 167 hasta bu tez çalışmasına dahil edilmiştir. Hastaların demografik verileri, düşme öyküsü, eşlik eden hastalıkları, yapılan ameliyatlar, tedavi ve izlem verileri, varsa gelişen komplikasyonlar ve mortalite hakkındaki veriler hasta dosya kayıtlarından ve elektronik kayıt arşivinden temin edildi. Klinik arşivi ve hastane elektronik arşivindeki radyolojik tetkikler değerlendirilerek kırık tipi, sınıflandırması, postoperatif dönemde tespit ve redüksiyon uygunluğu veya protez yerleşim uygunluğu hakkında veriler elde edildi. Takiplerde tespit yapılmış hastalar için kaynama süreci, protez yapılan hastalar için stabilite verileri bakıldı. Varsa gelişmiş komplikasyonlar not edildi. Değerlendirme yapılırken hastalar ameliyat öncesi, ameliyat esnası ve ameliyat sonrası bulguları ile boyun kırıkları ve trokanterik kırıklar olarak iki ve artroplasti yapılan, diğer tespit yöntemleri ile tedavi edilen ve opere edilemeyen hastalar olarak temelde üç gruba bölündü. SPSS 13 istatistik programında veriler analiz edildi. Sonuçlar: Hastaların 85'i kadın, 82'si erkek; kadınların 44'ü sağ, 41'i sol kalçasını, erkeklerin ise 41'i sağ, 41'i sol kalçasını kırmıştı. Kırık esnasında yaş ortalaması 74.5 yıl idi. Hastaların 119'unun (%71) trokanterik kırık, 48'inin (%29) femur boyun kırığı olduğu görüldü. Kırık öncesi hastaların 50'sinde (%30) çeşitli düzeyde mobilizasyon problemi olduğu görülmüştür. Hastaların 98'inin (%59) bağımsız yaşayamadığı görülmüştür. Kırıkların en sık olarak düşük enerjili travmaların ve en sık olarak ev içi ve çevresi basit düşme nedeniyle (%92) olduğu tespit edilmiştir. Eşlik eden hastalıklar incelendiğinde hastaların 78'inde (%47) hipertansiyon en sık olarak görülen hastalıktır, diabetes mellitus 61 (%37) hastada, aterosklerotik kalp hastalığı 41 (%25)hastada, pulmoner hastalıklar 36 (%22) ve kalp yetmezliği 32 (%19) hastada kırık öncesi bilinmekteydi veya kırıkla beraber tanı almıştı. 132 hastanın (%83) ASA III ve IV grupta, yüksek cerrahi riskte olduğu görüldü. Hastaların 123 'ünün (%74) osteoporotik düzeyde (Singh evre III,II,I ) değerleri vardır. Tespit yapılan grupta lag vidası yerleşimi değerlendirilmesinde ortalama TAD değeri 28.61mm olarak bulunmuştur. İlk 30 günlük mortalite % 10 , ilk bir yıllık mortalite % 29 olarak bulunmuştur. Parkinson hastalığı olanlarda, KOAH olanlarda (diğer Akciğer hastalıkları hariç), serebrovasküler hastalık öyküsü mevcut (Hemipleji olanlar hariç) hastalarda, demans olan ve kırık sonrası deliryum gelişen hastalarda, Singh indeksi değeri 3 ve altı olan hastalarda, mobilizasyon problemi olanlarda ve cilt traksiyonu ile takip edilen hastalarda mortalite riskinde anlamlı artış bulundu. Artroplasti yapılan hastaların ortalama barthel skoru 84, tespit yapılan hastaların ortalama 92 olan skorundan daha düşük bulunmuştur, opere olmayan grubun ortalama skoru 63 bulunmuştur. Artroplasti yapılan hastaların ortalama modifiye Harris skoru, tespit yapılan hastaların ortalamasına benzer; 81 bulundu, opere olmayan grubun ortalama skoru 59 bulunmuştur. Çıkarımlar: Artroplasti yapılan hastalar ile internal tespit yapılan hastalar arasında fonksiyonel sonuçlar benzerdir. Ancak konservatif tedavi sonuçlarının yetersiz olduğu görülmüştür. Her hastanın özelliklerine göre değerlendirme yapılarak tedavisi planlanmalıdır. Anahtar Kelimeler: Kalça kırıkları, tedavi, sonuçlar