Antakya Altınçay deresinin hec-ras yazılımı ile taşkın analizi
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Hatay Mustafa Kemal Üniversitesi, FEN BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ, BİYOSİSTEM MÜHENDİSLİĞİ (YL), Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2019
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: İLKER DAĞ
Danışman: AHMET İRVEM
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Taşkın olayları dünyada yaşanan en önemli afetler arasında yer almaktadır. Ülkemizde de sık görülen taşkınlar, doğal afetler nedeniyle meydana gelen can ve mal kaybı ile ekonomik zararlar bakımından depremden sonra ikinci, iklimsel afetler arasında ise birinci sırada yer almaktadır. Ülkemizde 1975-2002 yılları arasında yaşanan toplam taşkın sayısı 487 olup, toplam can kaybı sayısı 493'tür. 2003-2015 döneminde değerlendirilen toplam taşkın sayısı 722, toplam can kaybı ise 227'dir. Antakya ilçesi, konum itibari ile yüksek eğimli ve akış katsayısı yüksek olan dere yataklarının mansabında bulunan bir bölgedir. Antakya, merkezinden geçerek Asi nehrine boşalan Altınçay deresinde bazı yıllarda yaşanan taşkınlar nedeniyle, bu derede taşkın çalışmalarının yapılması ve gerekli önlemlerin alınması gereklidir. Bu çalışmada, Antakya'da yerleşim alanlarından geçen Altınçay deresinin 2, 5, 10, 25, 50 ve 100 farklı yinelenmeli taşkın debileri SCS ve DSİ sentetik yöntemlerle belirlenmiştir. Farklı yinelenme yıllarındaki taşkın debi değerleri kullanılarak dere güzergâhı boyunca oluşacak su profilinin HEC-RAS yazılımı ile benzetimi yapılmış ve taşkın riski olan alanlar istasyon bazında belirlenmiştir. Sonuçta, 2, 5, 10 yıl yinelenmeli taşkın debilerinde taşkın riski görülmemiş, fakat 25 yıl yinelenmeli taşkın debisinde 16 istasyonda, 50 yıl yinelenmeli taşkın debisinde 51 istasyonda, 100 yıl yinelenmeli taşkın debisinde ise 73 istasyonda taşkın olayı görülmüştür. Taşkın zararını azaltmak için taşkın riskli istasyonlarda dere kesit alanlarının arttırılması önerilmiştir. 2019, 49 sayfa Anahtar Kelimler: SCS yöntemi, DSİ yöntemi, HEC-RAS modeli, Taşkın analizi, Altınçay deresi