Ombudsman denetimi ve Türkiye için bir polis ombudsmanı model önerisi


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Hatay Mustafa Kemal Üniversitesi, SOSYAL BİLİMLER ENSTİTÜSÜ, SİYASET BİLİMİ VE KAMU YÖNETİMİ ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2019

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: EMRE ŞAFAK

Danışman: MUHARREM GÜNEŞ

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Ombudsman modern anlamda ilk uygulama alanı bulduğu İsveç'ten itibaren toplumların iç dinamikleri ve değişen ihtiyaçları doğrultusunda şekillenerek varlık bulmuştur. Ombudsmanın tanımlanmasında çeşitlilik yaşanmakla birlikte bu durum köken tartışmalarında ve uygulama türlerinde de kendisini göstermektedir. Ombudsman; temel hak ve özgürlüklerin korunması, kötü yönetimin önlenmesi, idarenin denetlenmesi, hakkaniyetin sağlanması gibi geniş bir alana yayılan son derece hassas görevler icra etmektedir. Genel itibariyle kamu yönetiminde yaşanan bürokratik sorunlar ve gelişmeler, vatandaş odaklı kamu hizmeti sunumu algısının ön plana çıkması, vatandaşa adaletin temini noktasında resmi, zaman alan, maliyetli süreçlerin dışında bir sistem sunulması arayışları ombudsmanın yayılım sürecini hızlandırmıştır. Ombudsmanın ülke uygulamalarında görev ve yetki düzeyleri değişkenlik arz etmekle birlikte bağımsızlığı, kararlarının bağlayıcı olmaması, erişim kolaylığı gibi temel vasıflarını muhafaza ettiği görülmektedir. Türkiye'de de ombudsman sistemi arayışları neticesinde 2012 yılında anayasal dayanağa sahip Kamu Denetçiliği Kurumu ihdas edilmiştir. Çalışma kapsamında irdelenen Kuzey İrlanda Polis Ombudsmanı modeli polisin sivil gözetimi bağlamında ülkeler nazarında özellikle bütünüyle bağımsız yapılanması ve sahip olduğu yetkileriyle özel bir konuma sahiptir. Türkiye için kendi özel koşulları çerçevesinde şekillendirilen polis ombudsmanı modeliyle Emniyet Teşkilatının daha modern, etkili ve verimli, şeffaf ve hesap verebilir bir yapıda hizmet sunmasına katkıda bulunulması hedeflenmektedir. ANAHTAR KELİMELER Ombudsman, İdarenin Denetlenmesi, Kamu Denetçiliği Kurumu, Polis Ombudsmanı