Üreme sezonunda östrüsleri senkronize edilen Kilis keçilerinde selenyum, vitamin E, Vitamin A ve Vitamin D3 ilavesinin fertilite parametrelerine etkileri


Creative Commons License

Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Hatay Mustafa Kemal Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Klinik Bilimler, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2025

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: Mehmet Dede TİKEN

Danışman: Mustafa Kemal Sarıbay

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Çalışma üreme sezonunda östrüsleri senkronize edilen Kilis keçilerinde, Se, vit E, vit A ve vit D3 ilavesinin fertilite parametrelerine etkisinin belirlenmesi amacıyla düzenlendi.

Çalışmada, 70 baş keçiye 20 mg flugeston asetat içeren intravaginal süngerler uygulandı. Daha sonra keçiler iki gruba ayrıldı. Birinci gruba (Grup I, n=35) 1 ml selenyum ve vit E (1 mg/1 ml sodyum selenit ve 60 mg/ml vit E) ile 1 ml/50 kg CA vit A, vit D3 ve vit E (200.000 IU vit A /ml vit A, 30.000 IU/ml vit D3 ve 20 mg/ml vit E) enjeksiyonu kas içi yolla uygulandı. İkinci grup (Grup II, n=35) kontrol grubu olarak bırakıldı. Süngerler 9 gün süreyle tutuldu ve süngerlerin çıkartılması sırasında 500 IU PMSG ve 250 mcg kloprostenol sodyum kas içi yolla uygulandı. Süngerlerin çıkartıldığı gün Grup I ‘deki keçilere 1 ml/50 kg CA vit A, vit D3 ve vit E’nin ikinci enjeksiyonu yapıldı. Tekeler süngerler çıkartıldıktan 24 saat sonra sürüye katıldı ve günde iki kez sabah-akşam 1 saat boyunca keçiler arasında kaldı. Östrüsleri tespit edilen ve aşımları tamamlanan keçiler sürüden ayrılarak farklı bir bölmeye alındı.

Grup I ve Grup II’de sırasıyla östrüs oranları %100 ve %100, gebelik oranları %68.57 ve %48.57 (P=0.145), tekizlik oranları %12.50 ve %35.29 (P=0.128), ikizlik oranları %50.00 ve %41.17 (P=0.752), üçüzlük oranları %37.50 ve %23.52 (P=0.499), fekondite oranları %154.28 ve %91.42 (P<0.05), doğum başına düşen yavru sayısı 2.25 ve 1.88 (P=0.116) olarak belirlendi.

Sunulan çalışmada Se, vit E, A ve D3 uygulanan grupta fekondite oranlarının anlamlı düzeyde yüksek olduğu tespit edildi (p<0.05). İncelenen parametrelerden gebelik ve çoğul gebelik oranları ile doğum başına düşen yavru sayısının olumlu etkilenmesine rağmen gruplar arasındaki farkın sadece oransal olmasından dolayı bu etkinin daha iyi anlaşılabilmesi için hayvan sayısını artırarak daha kapsamlı bir çalışma yapılması gerektiği sonucuna varıldı.