Hatay ili birinci basamağa başvuran 18-70 yaş arası kadınların serviks kanseri ve hpv aşısı hakkında bilgi, tutum ve davranışları


Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Hatay Mustafa Kemal Üniversitesi, TAYFUR ATA SÖKMEN TIP FAKÜLTESİ, DAHİLİ TIP BİLİMLERİ, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2023

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: HATİCE ALTUN

Danışman: ERHAN YENGİL

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Amaç: Bu araştırmada, birinci basamağa başvuran 18-70 yaş arası kadınların serviks kanseri ve HPV aşısı hakkında bilgi, tutum ve davranış düzeylerinin incelenmesi amaçlanmıştır. Yöntem: Kesitsel tanımlayıcı tipte anket çalışmasıdır. Hatay ili, Birinci Basamak Aile Sağlığı Merkezlerine herhangi bir nedenle başvuran, 18-70 yaş arasındaki kadınlara sosyodemografik verileri, Serviks kanseri hakkında bilgi düzeyleri, serviks kanseri, HPV aşısı hakkında bilgi tutum ve davranışlarını değerlendirmek için 69 soruluk anket ve Servikal Kanserin Erken Tanısına İlişkin Tutum Ölçeği uygulanmıştır. Bulgular: Katılımcıların yaş ortalaması 40 ± 12.15 (18-70) idi. Katılımcıların sadece %39,5'i pap smear testi yaptırmış ve yaş ortancası 43 idi. Pap smear testi konusunda eğitim alan hastaların oranı %35,4, Serviks kanseri konusunda eğitim alan hastaların oranı ise %35,6 olarak bulundu. Katılımcıların sadece %6,2'si HPV aşısı yaptırmış ve yaş ortalaması 27 idi. Eğitim seviyesi arttıkça pap smear testini duyma ve HPV aşısı yaptırma oranı anlamlı şekilde artmakta idi (p<0,001 ve p=0,047). Katılımcıların gelir durumu gider durumundan fazla olduğu oranda HPV aşısı yaptırma oranının korele şekilde arttığı görüldü (p=0,03). Pap smear yaptırma ve gelir durumları arasında HPV aşısında da olduğu gibi anlamlı bir artış bulundu(p=0,05). Katılımcıların medeni durumlarıyla ölçek puanları arasında anlamlı fark bulunamadı (p=0,216). Eğitim seviyesi arttıkça algılanan duyarlılık (p=0,001) ve yararlılık (p=0,002) puanlarında anlamlı düzeyde artış tespit edildi. Sonuçlar: Katılımcıların Pap smear, HPV ve HPV aşısı hakkında bilgi düzeylerinin düşük düzeyde olduğu görüldü. Ücretsiz yapılan pap smear testi katılımcılar tarafından gelir düzeyinden bağımsız bir şekilde uygulanırken; HPV aşısı gelir düzeyi artışıyla orantılı uygulanmıştır. Anahtar kelimeler: Serviks kanseri, Pap Smear, HPV, HPV aşısı, Bilgi, Tutum, Farkındalık