Bazı süs biberi hatlarının saksılı süs bitkisi olarak kullanımının belirlenmesi ve morfolojik karakterizasyonları
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Hatay Mustafa Kemal Üniversitesi, FEN BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ, BAHÇE BİTKİLERİ (YL) (TEZLİ), Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2019
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: YAĞMUR GÜVELOĞLU
Danışman: KAZIM MAVİ
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Süs biberleri, diğer biber tiplerinde de olduğu gibi Güney Amerika kökenli olmalarına rağmen, ülkemizde çok sevilmiş ve genetik çeşitliliğe ulaşmışlardır. Bu çalışma kapsamında, seleksiyon ve melezleme ile oluşturulan 16 farklı süs biberi genotipinin Alpçelik çeşidi ile karşılaştırmalı morfolojik karakterizasyonu yapılmıştır. IPGRI (Uluslararası Bitki Genetik Kaynakları Birliği) tarafından geliştirilen biber deskriptörü yardımı ile bitkisel özellikler morfolojik karakterizasyonda kullanılmıştır. Çalışmada kullanılan 16 biber genotipi 21'i kalitatif, 11'i kantitatif olmak üzere 32 morfolojik özellik ile karakterize edilmiştir. Yapılan gözlem ve ölçümlerde 1 kalitatif özellikte (tohum rengi) herhangi bir çeşitlilik görülmezken, diğer incelenen özelliklerde düşük yada yüksek oranda farklılıklar olduğu saptanmıştır. Sonuç olarak kantitatif özelliklerin incelendiğinde; çalışmada kullanılan süs biberi genotiplerinin ortalama bitki boylarının 12.5-76.6 cm, taç yaprak uzunlukları 0.94-2.03 cm, bitkideki ortalama meyve sayısı 11-128 adet/bitki, ortalama yaprak eni 1.55-6.69 cm, ortalama yaprak boyu 4.17-11.10 cm, klorofil miktarı 40.5-85.1 SPAD birimi, ortalama meyve uzunluğunun 15.4-114.1 mm, ortalama meyve genişliğinin 8.8-38.1 mm, olgun meyve ağırlıklarının 0.87-26.68 g, ortalama meyvedeki tohum sayılarının 16-83 adet ve bin tohum ağırlıklarının 2.46-6.99 g arasında değişim gösterdikleri belirlenmiştir. Yapılan çoklu değişken analizlerinden temel bileşenler analizi sonuçlarına göre toplam varyans %70.5 olmuştur. Genotiplerin, kümeleme analizi sonucunda iki farklı temel gruba ayrıldıkları belirlenmiştir. Sonuçlar bir bütün olarak değerlendirildiğinde MKÜ-4, MKÜ-35, MKÜ-43, MKÜ-44, MKÜ-71, MKÜ-73, MKÜ-84, MKÜ-101 ve MKÜ-106 kodlu genotiplerin ilk aşama süs bitkisi olarak kullanılabilecek genotipler olarak öne çıkmışlardır. Bu genotiplerden MKÜ-84 kodlu genotip Ekim 2018'de yapılan tescil toplantısında ÖZALKAN ismi ile üretim izni almış ve tescil denemelerine alınmıştır.