Tekelerde iki farklı sulandırıcı ile sulandırılan spermaya değişik oranlarda bal ilavesinin kısa süreli saklamaya etkisi
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Hatay Mustafa Kemal Üniversitesi, SAĞLIK BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ, DÖLERME VE SUNİ TOHUMLAMA ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2017
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: NURDAN COŞKUN ÇETİN
Danışman: FİKRET KARACA
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Çalışmada, süt ve Tris temelli sulandırıcılar ile sulandırılan teke spermasına farklı oranlarda bal ilavesinin kısa süreli saklamada spermatolojik özelliklere ve yaşam süresine etkisi incelendi. Araştırma, 2 ergin teke üzerinde yürütüldü. Tekelerden sperma elektroejekulasyon yöntemiyle alındı. Sperma Tris-yumurta sarısı (Kontrol, % 1, % 2.5 ve % 5 bal ilavesi) ve yağsız süt sulandırıcısı (Kontrol, % 1, % 2.5 ve % 5 bal ilavesi) ile sulandırılarak gruplar oluşturuldu. Sulandırma sonrası sperma örnekleri +4-6 °C'de saklandı ve 12 saat aralıklarla spermatolojik muayeneleri yapıldı. Motilite değeri, süt kontrol grubunda 24. saat ve 60. saat arasında bal içeren gruplara göre yüksekti. Tris sulandırıcı grubunda, 48. saate kadar kontrol grubu bal içeren gruplardan yüksek, % 5 bal ilaveli grup ise diğer bal oranlarından düşük bulundu. HOS test değeri, süt kontrol grubunda 12. ve 24. saatlerde % 2.5 ve % 5 bal ilaveli gruplardan yüksek, % 1 bal ilaveli grup ile benzerdi. 36 ve 60. saatler arasında kontrol grubu bal ilaveli gruplardan yüksekti. HOS test değeri tris sulandırıcılı kontrol grubunda 48. saate kadar yüksek, 60. saatte % 1 bal ilaveli gruba benzerdi. Tris sulandırıcılı % 5 bal ilaveli grup, diğer bal ilaveli gruplardan 0. ve 60. saatler dışında düşük bulundu. Anormal spermatozoon oranı 60. saate kadar süt kontrol grubu ile bal ilaveli gruplar arasında önemli bir fark bulunmadı. Tris sulandırıcı gruplarda anormal spermatozoon oranı, 36. saate kadar % 1 bal içeren gruptan, 48. saatte % 1 ve % 5 bal ilaveli gruplardan düşük bulundu. Ölü/canlı spermatozoon oranı, süt kontrol grubunda 0. saatte % 5 bal ilaveli gruptan, 12. saatte % 2.5 ve % 5 bal ilaveli gruptan, 24. saat ile 72. saatler arasında ise bal ilaveli gruplardan düşük bulundu. Tris sulandırıcılı kontrol grubu 60. saate kadar bal ilaveli gruplardan, 72. saatte ise % 5 bal ilaveli gruptan düşük bulundu. Sonuç olarak her iki sulandırıcı grubunun kontrol grupları spermatolojik kalite bakımından daha üstün olduğu, grup içi değerlendirmede genel olarak ilave edilen bal oranı arttıkça sperm kalitesinin azaldığı gözlendi. Gruplar arası değerlendirmede teke spermasının kısa süreli saklanmasında Tris sulandırıcısının daha üstün olduğu ve bal ilavesinin herhangi bir başarı sağlamadığı saptandı.