Bebek ve çocuk beslenmesinde kullanılan gıdalarda bacillus cereus varlığı ile izolatların toksijenik özelliğinin belirlenmesi


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Hatay Mustafa Kemal Üniversitesi, SAĞLIK BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ, VETERİNERLİK GIDA HİJYENİ VE TEKNOLOJİSİ ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2022

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: EDİP URHAN

Danışman: Hayriye Yeşim Can

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu tez çalışmasında, farklı firmalara ait 30 adet yerli ve ithal olarak üretilen toz formunda bebek maması, 25 adet cam kavanozda konserve formundaki mama ile 25 adet bebek beslenmesinde kullanılan tahıl bazlı ürünler (açık veya kapalı formda satılan un, nişasta, pirinç unu ve irmik) materyal olarak kullanıldı. Toplam 80 adet örnek, Bacillus cereus varlığı yönünden klasik kültür tekniği ve PCR yöntemi ile incelendi. Elde edilen izolatlar hemolizin geni hedef alınarak B. cereus olarak doğrulandı. Doğrulanan izolatlarda toksin genlerinin (nhe, hbl, cytK, ces) varlığı multipleks PCR yöntemiyle araştırıldı. Çalışmanın sonucunda, analize alınan toplam 80 örneğin 50'sinden (% 62.5) B. cereus izole edildi. Cam kavanozda konserve tipindeki mama örneklerinde B. cereus'a rastlanılmadı. Toz formundaki bebek mamaları ile tahıl bazlı ürünler sırasıyla % 83.3, % 100 düzeylerinde B. cereus ile kontamine olarak bulundu. Pozitif örneklerden elde edilen, toplam 50 adet izolat hemolizin geni hedef alınarak PCR ile doğrulandı. Toplam 13 izolatta enterotoksin genine rastlanılarak, izolatların % 26'sının enterotoksijenik özellikte olduğu bulundu. Üç izolatta sadece nhe genine, 10 izolatta hem nhe hem de cytK genlerine birlikte rastlanıldı. Emetik sendromdan sorumlu toksini kodlayan ces ile diyarel sendromdan sorumlu toksini kodlayan hbl genlerini hiçbir izolatın taşımadığı gözlendi. Fenotipik olarak, tüm izolatların kanlı agarda hemoliz oluşturabildiği bulundu. İki izolatın psikrotrofik özellikte olduğu ve 7 oC'de üreyebildiği saptandı. Bu sonuçlar, bebek ve küçük çocuk beslenmesinde kullanılan gıdaların, toksijenik ve psikrotrofik özellikteki B. cereus suşlarının varlığı açısından risk taşıyabileceğini göstermektedir