MÖ II. Binde Anadolu'ya ait kartal tasvirleri

---

Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Hatay Mustafa Kemal Üniversitesi, SOSYAL BİLİMLER ENSTİTÜSÜ, ARKEOLOJİ (YL) (TEZLİ), Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2016

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: ÇINAR DERYA DEMİRALP

Danışman: ÇİLEM UYGUN

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu çalışmanın konusu "MÖ II. Binde Anadolu'ya ait Kartal Tasvirleri"dir. Kartal doğadaki gücü nedeniyle Anadolu'da çok erken dönemlerden itibaren betimlenmiş ve mitolojilere konu olmuştur. MÖ II. binde tanrı ve tanrıçalarla birlikte tasvir edilmiş ve tanımlanmıştır. Kartalın yazılı belgeler ışığında tanrısallıkların kutsal hayvanı ve insanların tanrısallıklar ile bağlantılarında çok yükseklere uçabildikleri için elçi görevi gördükleri bilinmektedir. Aslan yeryüzünün, kartal da gökyüzünün en güçlü hayvanı olarak kralların gücünü ve otoritesini göstermek için görsel ve yazılı belgelerde sıkça karşımıza çıkmaktadır. Kartalın sanatta doğasına uygun şekilde veya sorguçlu ya da çift başlı gibi hayali betimlendiği görülmektedir. Kültepe Kaniş'ten ele geçen son zamanlardaki buluntular, çift başlı kartalın Anadolu'da Erken Tunç Çağı'nın sonundan günümüze değin popülaritesini koruduğunu göstermektedir. Boğazköy Yazılıkaya Açık Hava Mabedi'ndeki ana sahnedeki kabartmada Hepat'ın/Arinna'nın Güneş Tanrıçası'nın kızı Mezulla ile torunu Zintuhi çift başlı kartalın üzerinde durmaktadır. Bu iki tanrıça Arinna'nın Güneş Tanrıçası'nın çevresinde yer almaktadır. Hitit krallarının Güneş Tanrıçası ve Fırtına Tanrısı ile olan bağları nedeniyle çift başlı kartal heraldik bir arma olarak kullanılmaya devam edilmiş olduğu, mühür baskıları üzerindeki tasvirlerle de anlaşılmaktadır. ANAHTAR KELİMELER:Kartal, Anadolu, İkonografi, Kült, MÖ II. Bin.