Capsicum baccatum L. türüne ait F3 hatlarının morfolojik karakterizasyonu

---

Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Hatay Mustafa Kemal Üniversitesi, FEN BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ, BAHÇE BİTKİLERİ (YL) (TEZLİ), Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2021

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: HASAN HACBEKİR

Danışman: KAZIM MAVİ

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Biber vitamin ve mineral maddeler yönünden insan beslenmesine faydalı bir sebzedir. Bu tez ülkemizdeki çalışması Capsicum baccatum türüne ait iki genotipin (MKÜ-92 ve MKÜ-19) ebeveyn olarak kullanıldığı ilk melezleme çalışması olma özelliğindedir. Son yıllarda bu türe ait biber meyvelerinin ülkemizdeki tüketimi dikkat çekmektedir. Bu nedenle bu tür içerisinden bir çeşit geliştirebilmek amacıyla başlanan araştırmanın bu tezdeki kısmında bazı F3 hatların meyve ve bitki özellikleri incelenmiştir. Çalışmada ebeveyn ve hatları karakterize edebilmek için 22'si kantitatif, 8'i kalitatif olmak üzere toplam 30 morfolojik özellik kullanılmıştır. Sonuç olarak kantitatif özellikler incelendiğinde; ebeveyn ve hatların ortalama kotiledon uzunluklarının 1.53-2.40 cm, kotiledon genişliklerinin 0.73-1.13 cm, bitki boylarının 54.8-95.9 cm, bitki taç genişliklerinin 42.5-69.0 cm, bitki ilk dallanma yüksekliklerinin 30.1-44.7 cm, yaprak alanlarının 39.13-84.30 cm2, meyve uzunluklarının 36.39-104.62 mm, meyve et kalınlıklarının 1.65-3.12 mm, Scoville acılık değerlerinin 9262-99654 arasında geniş bir varyasyon gösterdiği belirlenmiştir. Kalitatif özelliklerden ise olgunlaşmamış ve olgun meyve rengi açısından varyasyon olduğu belirlenmiştir. Fenotipik olarak birbirinden farklı ebeveynlerin seçilmesi kapsamında bu ıslah programı ile geniş bir varyasyon oluşturulmuştur. Bu populasyondaki her hat, meyve özellikleri ve kimyasal (türe has bileşikler, suda çözülebilir kuru madde ve acılık gibi) içerik açısından geliştirilmesi hedeflenen özellikler bakımından biber ıslah programlarında kullanılabilir bulunmuştur.