Hatay ve Osmaniye illerindeki turunçgil çeşitleri üzerinde zararlı Akdeniz meyve sineğine Ceratıtıs capıtata (Diptera: Tephritidae) (Wiedeman) karşı trimedlure ve cezbedicilerin etkinliğinin araştırılması ve zarar oranının belirlenmesi

MERYEM GÜLCE AKGÜL

Hatay ve Osmaniye illerindeki turunçgil çeşitleri üzerinde zararlı Akdeniz meyve sineğine Ceratıtıs capıtata (Diptera: Tephritidae) (Wiedeman) karşı trimedlure ve cezbedicilerin etkinliğinin araştırılması ve zarar oranının belirlenmesi

Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Hatay Mustafa Kemal Üniversitesi, FEN BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ, BİTKİ KORUMA (YL) (TEZLİ), Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2023

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: MERYEM GÜLCE AKGÜL

Danışman: NİHAT DEMİREL

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Akdeniz Meyve Sineği (AMS), Ceratitis capitata (Wiedemann) (Diptera: Tephritidae), ülkemizde turunçgillerin önemli bir zararlısıdır. Çalışma 2021-2022 yıllarında Hatay ve Osmaniye illerindeki turunçgil çeşitleri üzerinde zararlı C. capitata karşı trimedlure ve cezbedicilerin etkinliğinin araştırılması ve zarar oranının belirlenmesi amacıyla yapılmıştır. 2021-2022 yıllarında yapılan çalışmada Trimedlure sahip tuzaklar diğer cezbedicilere sahip tuzaklara göre daha fazla AMS yakalamıştır. 2021 yılında tuzaklar tarafından en fazla AMS Rize çeşidinde yakalanmış, bunu sırasıyla Novelina, Okitsu (Toprakkale), Dobashi beni, Okitsu (Erzin), Miho-wase, Washington, Satsuma çeşitleri izlemiştir. 2022 yılında tuzaklar tarafından en fazla AMS Novelina ve Rize çeşitlerinde yakalanmış, bunu sırasıyla Miho-wase, Dobashi beni, Okitsu (Toprakkale), Okitsu (Erzin), Satsuma ve Washington çeşitleri izlemiştir. 2021-2022 yıllarında her tuzağın asılı olduğu ağacının yanında bulunan ağaçtan farklı yönlerden 30 meyve kontrol edilerek yüzde zarar oranı belirlenmiştir. 2021 yılında en fazla yüzde zarar oranı Erzin ilçesinde Dobashi beni (2.22) gözlenmiştir. Bunu sırası ile Erzin ilçesinden Satsuma (1.83), Okitsu (Toprakkale) (1.75), Novelina (1.16), Okitsu (Erzin) (1.42), Toprakkale ilçesinde Miho-wase (0.58) izlemiştir. 2022 yılında en fazla yüzde zarar oranı Erzin ilçesinde Satsuma (2.5) ve Toprakkale ilçesinde Okitsu (2.5) çeşitlerde gözlenmiştir. Bunu sırası ile Toprakkale ilçesinde Miho-wase (2.08), Erzin ilçesinden Okitsu (Erzin) (1.90), Dobashi beni (1.77), Novelina (0.5) izlemiştir. 2021-2022 yıllarında aynı bahçelerden rastgele seçilen 10 ağacın farklı yönlerinden 30 meyve kontrol edilerek yüzde zarar oranı belirlenmiştir. 2021 yılında en fazla yüzde zarar oranı Toprakkale ilçesinde Okitsu (2.66) gözlenmiştir. Bunu sırası ile Erzin ilçesinde Dobashi beni (2), Okitsu (Erzin) (1.33), Satsuma (1.33), Novelina (1) ve Toprakkale ilçesinde Miho-wase (0.33) izlemiştir. 2022 yılında en fazla yüzde zarar oranı Okitsu (Erzin) (2.33) ve Okitsu (Toprakkale) (2.33) çeşidinde gözlenmiştir. Bunu sırası ile Toprakkale ilçesinde Miho-wase (1.33), Erzin ilçesinde Dobashi beni (1), Satsuma (1.0), Novelina (0,33) izlemiştir. 2021-2022 yıllarında Rize çeşidinde zarara rastlanmamıştır.