Centaurea babylonıca L. özütü kullanılarak çinko oksit nanoparçacık eldesi ve antimikrobiyal etkilerinin araştırılması


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Hatay Mustafa Kemal Üniversitesi, FEN BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ, BİYOLOJİ ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2023

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: İREM YAVUZ

Danışman: EBRU ŞEBNEM YILMAZ

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Dirençli mikroorganizma sayısının artması, yeni antimikrobiyal madde arayışlarını arttırmaktadır. Metalik nanoparçacıklar, çeşitli mikroorganizmalara karşı yeni bir zemin ortaya çıkarmıştır. Nanoparçacıklar oksidatif stres ile bakteri hücre duvarına ve DNA'ya zarar verebilir. Çözelti bazlı film büyütme yöntemiyle çinko oksit nanoparçacıklarını elde etmek kolay ve düşük maliyetli bir işlemdir. Bu çalışma ile iki amaç hedeflenmiştir: (1) literatürde ilk kez çinko oksit nanoparçacık sentezi için Centaurea babylonica L. sulu ekstraktı (CBE) kullanılması ve (2) sentezlenen nanoparçacıkların karakterizasyonu ile antimikrobiyal etkinliğinin ortaya çıkarılması. CBE katkılı üç farklı oranda (%2,5, %5,0, %10,0) hazırlanan çinko oksit nanopartiküller (ZnNPs), Alan Emisyonu Taramalı Elektron Mikroskobu (FESEM), X-ışınları toz difraksiyonu (XRD) ve Fourier dönüşümlü kızılötesi spektroskopisi (FTIR) kullanılarak karakterize edildi. Nanoparçacıkların antimikrobiyal aktivitesi, disk difüzyon yöntemiyle ESKAPE patojenlere (Entrecoccus faecium, MRSA (M4), MRSA (48), Pseudomonas aeruginosa, Acinetobacter baumannii, Candida albicans) karşı test edildi. Saf bitki ekstraktının denenen test mikroorganizmalarına karşı herhangi bir etki göstermediği, buna karşın; üç katkı oranlı hazırlanan ZnONPs, 3-14 mm arasında değişen inhibisyon zon çapları elde edildi. Test edilen izolatlara en etkili antimikrobiyal aktiviteyi %2,5 CBE katkılı ZnONPs göstermiştir. Bu sonuçlar, C. babylonica L. sulu ekstresi kullanılarak çevre dostu ve biyojenik olarak sentezlenmiş ZnONP'lerin, ESKAPE patojenlere karşı alternatif bir antimikrobiyal ajan olarak geliştirilebileceğini göstermektedir.