Üreme mevsiminde vajinal sünger ve kulak implantı uygulamalarıyla senkronize edilen kıl keçilerinde farklı zamanlarda yapılan servikal tohumlamaların başarısı
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Hatay Mustafa Kemal Üniversitesi, SAĞLIK BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ, DÖLERME VE SUNİ TOHUMLAMA ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2010
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: CENGİZ ERARSLAN
Danışman: FİKRET KARACA
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Çalışmada; üreme mevsimindeki kıl keçilerinde flugeston acetate içeren vajinal sünger ve norgestomet içeren kulak implantı uygulamaları ile senkronizasyon sonrası, farklı zamanlarda gerçekleştirilen servikal tohumlamaların başarısı değerlendirildi. Çalışmada, yaşları 2-5 arasında değişen toplam 80 baş kıl keçisi kullanıldı. Keçiler çalışmanın başlangıcında tesadüfi olarak iki eşit gruba ayrıldı (n=40). Keçilere 20 mg flugeston asetat içeren vajinal sünger (grup FGA, n=40) ya da 3 mg norgestomet içeren kulak implantı (grup Nİ, n=40) uygulandı. Progestagenler (vajinal sünger, kulak implantı) 8 gün süre ile yerlerinde bırakıldı, progestagenlerin uzaklaştırılmasından 24 saat önce 200 IU PMSG ve 0.150 mg PGF2? (tiaprost tromethamol) kas içi enjekte edildi. Vajinal sünger ya da kulak implantların çıkartılmasından 12 saat sonra başlanılarak, keçilerde östrüs belirtileri arama tekeleri kullanılarak günde iki kez izlendi. Östrüs gösteren hayvanların yüzdesi FGA (% 90) ve Nİ (% 75) gruplarında farklı değildi (P>0.05). FGA ve Nİ gruplarında ortalama (±S.H.) östrüs başlama zamanı sırasıyla 28.4 ± 1.1 ve 29.3 ± 1.3 saat olarak belirlendi. Östrüs başlangıç zamanı bakımından gruplar arasında istatistiksel farklılık saptanamadı. FGA (n=36) ve Nİ(30) gruplarında östrüs gösteren keçiler, tohumlama zamanına göre iki alt gruba (FGA1, FGA2/ Nİ1, Nİ2) ayrıldı. FGA1(n=18) ve Nİ1 (n=15) gruplarındaki keçiler östrüslerin belirlenmesinden 12 saat sonra, FGA2 (n=18) ve Nİ2 (n=15) gruplarındaki keçiler ise, östrüs tespitinden 18 saat sonra tohumlandı. Tohumlamalar, 4-6 ºC ye soğutulmuş, 150 x106 spermatozoa içeren 0.25 ml payetler ile intra servikal olarak bir kez yapıldı. Gebelik oranı, doğum oranı, çoğul doğum oranı, gebelik süresi ve yavru verimleri sırasıyla; FGA1 grubunda % 77.8, % 92.9, % 46.2, 148.9 ± 0.2 gün ve 1.5 ± 0.2, FGA2 grubunda % 66.7 , % 100 ,% 41.7, 148.5 ± 0.2 gün ve 1.5 ± 0.2, Nİ1 grubunda % 60.0, % 100, % 44.4, 148.2 ± 0.5 gün ve 1.5 ± 0.2, Nİ2 grubunda ise % 53.3, % 100, % 50.0, 148.6 ± 0.3 gün ve 1.5 ± 0.2 olarak elde edildi. Vajinal sünger gruplarının (FGA1; % 77.8, FGA2; % 66.7) gebelik oranı, kulak implantı gruplarından (Nİ1; % 60.0, Nİ2; % 53.3) rakamsal olarak yüksek bulunmasına karşın, gruplar arasında farklılık istatistiksel olarak önemsizdi. Her iki tedavi grubunda (vajinal sünger ve kulak implantı), gebelik oranı östrüslerin belirlenmesinden 18 saat sonra tohumlanan (FGA2; % 66.7, Nİ2; % 53.3) keçilerle karşılaştırıldığında, östrüs tespitinden 12 saat sonra tohumlanan (FGA1; % 77.8, Nİ1; % 60.0) keçilerde rakamsal olarak daha yüksekti. Doğum oranı, çoğul doğum oranı, gebelik süresi ve yavru verimleri gruplar arasında benzerdi (P>0.05).Sonuç olarak; üreme mevsimindeki kıl keçilerinde, PMSG ve PGF2? ile kombine edilen flugeston acetate içeren vajinal sünger ya da norgestomet içeren kulak implantı uygulamalarının, östrüsleri senkronize etmek için başarılı bir şekilde kullanılabileceği görüldü. Bununla birlikte, östrüs ve gebelik oranları vajinal sünger uygulanan gruplarda (FGA1; % 77.8, FGA2; % 66.7), kulak implantı uygulanan gruplara (Nİ1; % 60.0, Nİ2; % 53.3) göre rakamsal olarak daha yüksekti. Bu nedenle, üreme mevsimindeki keçilerde vajinal sünger uygulamalarının, östrüs senkronizasyonu ile birlikte gerçekleştirilecek servikal tohumlamalar için önerilebileceği kanaatine varıldı.Anahtar Kelimeler: Flugeston asetat; Norgestomet; Östrüs senkronizasyonu; Suni tohumlama; Keçi