Avrupa ülkelerinde ve Türkiye'de Anayasa Mahkemesine başvuru hakkı
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Hatay Mustafa Kemal Üniversitesi, SOSYAL BİLİMLER ENSTİTÜSÜ, KAMU HUKUKU ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2017
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: ÖZGE ŞENYÜRÜR KÖSEOĞLU
Danışman: MEHMET KAHRAMAN
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Temel hak ve özgürlükleri kamu gücü tarafından ihlal edilen bireylerin, bütün hak arama yollarını tükettikten sonra iç hukukta başvurabileceği, ikincil ve istisnai nitelikte bir hukuki yol olan bireysel başvuru yolu, Anayasa'da değişiklik yapan 5982 sayılı Kanun ve 6216 sayılı Anayasa Mahkemesinin Kuruluşu ve Yargılama Usulleri Hakkında Kanun ile hukuk sistemimize dahil olmuştur. Özellikle İkinci Dünya Savaşı sonrasında yaşanan insan hakları ihlallerinin önlenmesi amacıyla, anayasa ve insan haklarına ilişkin dava yollarının tüketilmeye başlaması, ulusal düzeyde "bireysel başvuru" yoluyla karşılığını bulmuştur. Öte yandan, hukuk devleti ilkesinin gerçekleştirilmesi, devletlere temel hak ve özgürlüklerin korunması yükümlülüğünü getirmiştir. Bu bağlamda, hem uzun yıllardır başarıyla uygulanmaya devam eden birçok Avrupa Ülkesinde, hem de 'amparo' adıyla Latin Amerika'da ve birtakım Asya Ülkelerinde uygulamalarına rastladığımız bireysel başvuru yolu, Türkiye uygulaması açısından da örnek teşkil etmiştir. Bu gelişmeler ışığında, Ülkemizde de insan haklarının korunması ve hukuk devleti ilkesinin sağlanması amacıyla bireysel başvuru yolu tanınmış ve buna istinaden 23 Eylül 2012'den itibaren bireysel başvuru uygulanmaya başlamıştır. Bu çalışmada, bireysel başvurunun kavramsal gelişimi ve çeşitli ülkelerde uygulanma esasları incelenmiş, ardından Ülkemiz açısından uygulama esaslarına değinilmiştir. Anayasada korunan hak ve özgürlüklerin hangileri yönünden bireysel başvurunun kapsamına dahil olacağı konusuna yer verilmiş, diğer ülke uygulamalarıyla karşılaştırmalar yapılmıştır. Bu hususların yanı sıra Anayasa Mahkemesinin spesifik uygulamalarına ve kararlara ilişkin gerekçelere değinilmiş ve çeşitli uygulamalara ilişkin örneklere yer verilmiştir. Anahtar Kelimeler: Bireysel Başvuru, Anayasa, Anayasa Mahkemesi, Temel Hakların Korunması, Hak ve Özgürlükler. ii