Altınözü ilçesinde yaşayan iki dilli konuşurların ağız özellikleri


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Hatay Mustafa Kemal Üniversitesi, SOSYAL BİLİMLER ENSTİTÜSÜ, TÜRK DİLİ VE EDEBİYATI ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2021

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: HÜSEYİN TUTAR

Danışman: AHMET HAŞİMİ

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu araştırma, birçok medeniyete ev sahipliği yapmış Hatay ilinin Altınözü ilçesinde yaşayan iki dilli konuşurların ağız özelliklerini tespit etmek ve incelemek amacıyla yapılmıştır. Bu amaçla örneklem yöntemiyle 18 yerleşim biriminden 18 kişiden metin derlemesi yapılmış ve derlenen bu metinler yazıya aktarılmıştır. Daha sonra metinler çağdaş Türkiye Türkçesiyle karşılaştırılarak ortaya çıkan farklılıklar tespit edilmiştir. Bu karşılaştırmalar Hatay ağzı ile de yapılmıştır. Araştırma bulgularında Altınözü ilçesinde yaşayan iki dilli konuşurların ağzında, Oğuz Türkçesinin tarihsel gelişim sürecinde olduğu gibi ve bugün birçok Anadolu ağzında da tespit edilen, ses değişmeleri tespit edilmiştir. Ölçünlü dille aynı kullanı-ma sahip yönleri ile ölçünlü dile göre farklılık gösteren yönleri de araştırmada tespit edilmiştir. Altınözü ilçesinde yaşayan iki dilli konuşurların ağzından tespit edilen hu-suslardan birisi de iki dilli konuşurlarda görülen kod değişimidir. Bazı hâl eklerinin birbirlerinin yerine kullanıldığını görülmektedir. Bu çalışmada elde edilen sonuçlardan birisi de araştırmanın, iki dilli konuşurlarla ilgili ağız çalışmalarının hazırlanmasında atılacak adımlardan birisini teşkil edecek olmasıdır.