Öğretmen adaylarının akıcı konuşma becerileri üzerine bir inceleme


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Hatay Mustafa Kemal Üniversitesi, SOSYAL BİLİMLER ENSTİTÜSÜ, TÜRKÇE VE SOSYAL BİLİMLER EĞİTİMİ ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2023

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: İLKNUR KİLLİOĞLU

Danışman: MEHMET TEMİZKAN

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu araştırmanın amacı Türkçe öğretmeni adaylarının akıcı konuşma becerilerini miktar, hız, tutukluk, doğruluk ve düşüncelerin düzenlenişi boyutları doğrultusunda incelemektir. Araştırmanın örneklemini Hatay Mustafa Kemal Üniversitesi Türkçe ve Sosyal Bilimler Eğitimi Bölümü Türkçe Eğitimi Bilim Dalında öğrenim görmekte olan 1, 2, 3 ve 4. sınıf düzeylerindeki 153 öğretmen adayı oluşturmaktadır. Araştırma var olan bir durumu ortaya çıkarmak amacıyla betimsel tarama yöntemi ile gerçekleştirilmiştir. Araştırmada veri toplama araçları olarak "Konuşma Miktarı Değerlendirme Formu", "Konuşma Hızı Değerlendirme Formu", "Konuşma Tutukluğu Değerlendirme Formu", "Konuşma Doğruluğu Dereceli Puanlama Anahtarı" ve "Düşüncelerin Düzenlenişi Dereceli Puanlama Anahtarı" kullanılmıştır. Araştırmada veriler öğretmen adaylarının kendilerine sunulan konular arasından birini seçerek gerçekleştirdikleri hazırlıksız konuşmaların ses kaydına alınması yoluyla 21.02.2022-11.03.2022 tarihleri arasında elde edilmiştir. Toplanan veriler miktar (hece, kelime, cümle), hız, tutukluk, doğruluk ve düşüncelerin düzenlenişi bakımından analiz edilmiştir. Araştırmanın sonuçlarına göre tüm sınıf düzeylerindeki öğrenciler dakikada en fazla 251-300 aralığında hece üretmektedir. Kelime miktarına göre birinci sınıf öğrencilerinin en fazla 101-125 aralığında; ikinci, üçüncü ve dördüncü sınıf öğrencilerinin 76-100 aralığında kelime ürettiği tespit edilmiştir. Cümle miktarına göre tüm sınıf düzeylerindeki öğrencilerin en fazla 7-9 aralığında cümle ürettiği belirlenmiştir. Konuşma hızına ilişkin sonuçlara göre dördüncü sınıf öğrencileri en fazla 81-120 saniye aralığında, diğer sınıf düzeylerindeki öğrenciler ise 41-80 saniye aralığında kalan sürelerde konuşmaktadır. Konuşma tutukluğuna ilişkin sonuçlara göre birinci ve dördüncü sınıf öğrencilerinin en fazla 31-40 aralığında, ikinci ve üçüncü sınıf öğrencilerinin 41 ve üstü aralığında konuşma tutukluğu yaşadıkları belirlenmiştir. Konuşma doğruluğuyla ilgili sonuçlara göre tüm sınıf seviyelerindeki öğrenciler orta düzeyde doğru olarak nitelenen konuşma metinleri oluşturmaktadır. Düşüncelerin düzenlenişi boyutuna ilişkin sonuçlara göre ikinci sınıf öğrencilerinin zayıf, diğer sınıf öğrencilerinin ise orta düzeyde planlı metin oluşturdukları tespit edilmiştir.