(İM) polite linguistic behavior and the uses of the apology type of speech act in the female world of Jane Austen's Emma

---

Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Hatay Mustafa Kemal Üniversitesi, SOSYAL BİLİMLER ENSTİTÜSÜ, YABANCI DİLLER EĞİTİMİ ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2018

Tezin Dili: İngilizce

Öğrenci: LEVİZE ABACI

Danışman: FIRAT KARADAŞ

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Kadın ve erkeklerin kibarlık/kabalık davranışlarını inceleyen çeşitli sosyal dilbilim çalışmaları vardır. Buna rağmen az sayıda çalışma bu davranışı disiplinler arası bir bakış açısı ile 'özür' söz edimi açısından analiz etmiştir. Bildiğim kadarı ile bu konuyu edebiyat, özellikle de roman çerçevesinde ele alan hiçbir çalışma yapılmamıştır ki bu tarz çalışmaların gerçek yaşam durumlarını ve dil davranışlarını doğru bir şekilde tasvir ettiği söylenebilir. Bu tez, Jane Austen'ın Emma adlı romanında özellikle özür söz edimine odaklanarak kibarlık/kabalık durumları incelemek adına disiplinler arası bir yaklaşım sunar. Tez, farklı özür türleri içeren karakterler arası diyalog örneklerini analiz ederek romanın kadın egemen dünyasında kullanılan özür türlerini ele alır. Diyalog örneklerinin seçiminde ve özür türlerinin analizinde karakterlerin cinsiyet, yaş ve sosyal statü gibi sosyal değişkenleri göz önünde bulundurulmuştur. Veriler Cohen ve Olshtain'ın taksonomisine (1983) göre sınıflandırılmış ve sınıflandırma sürecinden sonra, her tür özür stratejisinin sıklığı ve yüzdesi belirtilmiştir. Bununla birlikte, cinsiyet, yaş ve sosyal statü gibi sosyal değişkenlerin özür dileme şeklini nasıl etkilediği ve kadın ve erkeklerin aynı cinsiyete mi yoksa karşı cinsiyete mi daha çok özür dilediği ortaya konulmuştur. Çalışmanın sonucu 'bağışlanma talebi'nin erkekler arasındaki en yaygın strateji olduğunu gösterirken, bunun kadınlar için 'suçunu kabul etme' olduğunu göstermektedir. Ayrıca, sosyal değişkenlerin özür dileme davranışını etkilediği ve kadınların her iki cinsiyete de erkeklerden daha çok özür dilediği belirtilmektedir.