Teknolojik gelişme ve ekonomik büyüme ilişkisi: Türkiye için ampirik bir analiz
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Hatay Mustafa Kemal Üniversitesi, SOSYAL BİLİMLER ENSTİTÜSÜ, İKTİSAT (YL) (TEZLİ), Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2023
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: HÜSEYİN AYAZ
Danışman: SİNAN ERDOĞAN
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Sanayi Devrimi'nden bu yana iktisadi ve teknolojik alanda birçok değişim yaşanmıştır. Özellikle teknolojik gelişmelerin ard arda yaşanması 18.yy dünyasını yeni bir konjonktüre sokmuştur. İnsan gücünün yerini artık makineler almaya başlamış ve üretim alanında yeni bir dönem başlamıştır. Bu yeni dönem ile birlikte ekonomik büyüme ve teknoloji ikilisi çeşitli tartışma konularını beraberinde getirmiştir. Bu bağlamda Solow modelinin ortaya çıkmasıyla teknoloji, ekonomik büyüme sürecine dahil edilmiş ve dışsal varsayılan bir faktör olarak kabul edilmiştir. Ancak Solow teknolojinin üretim faktörleri içerisinde ne şekilde var olduğunu açıklamakta yetersiz kalmıştır. Solow sonrası ortaya çıkan İçsel büyüme modelleri ile teknoloji üretim sürecinde içselleştirilerek ele alınmıştır. Teknoloji günümüzde de üretim sürecinin temel yapı taşı olma özelliğini sürdürmektedir. Zira ülkelerin refah düzeyinin artmasında, uluslararası piyasada rekabet gücü elde etmesinde ve ekonomik büyümelerinin sağlanmasında teknoloji hayati önem arz etmektedir. Çalışmanın amacı teknolojik ve ekonomik büyüme arasındaki ilişkiyi Türkiye ekonomisi için 1990-2020 dönemini kapsayan veriler kullanarak analiz etmektir. Çalışmada reel GSYİH bağımlı değişken, ar-ge alanında çalışan araştırmacı sayısı, kişi başı reel ar-ge harcamaları, toplam patent başvuru sayısı, sabit sermaye yatırımları, okullaşma oranları ve reel sağlık harcamaları açıklayıcı değişkenlerdir. Çalışmada ADF, PP ve KPSS birim kök testlerinden yararlanılmıştır. Değişkenler arasında uzun dönemli ilişkinin tespiti için ARDL yöntemi kullanılmıştır. Elde edilen bulgular, teknolojinin Türkiye'de ekonomik büyümeyi pozitif yönde etkilediğini göstermektedir.