Tayfur Sökmen Kampüs kazısı, Roma Dönemi günlük kullanım Seramikleri


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Hatay Mustafa Kemal Üniversitesi, SOSYAL BİLİMLER ENSTİTÜSÜ, ARKEOLOJİ (YL) (TEZLİ), Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2019

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: HİKMET KILINÇOĞLU

Danışman: ÇİLEM UYGUN

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Tez kapsamında Hatay Mustafa Kemal Üniversitesi, Tayfur Sökmen Kampüsü'nde yer alan çiftlik yerleşiminde 2012-2014 yılları arasında gerçekleştirilen kazı çalışmalarında ele geçen günlük kullanım seramiklerinden belirli bir grubu değerlendirilmiştir. Tayfur Sökmen Kampüs Kazıları, Hatay Mustafa Kemal Üniversitesi Arkeoloji Bölümü ve Hatay Arkeoloji Müzesi tarafından yönetilmiştir. Yerleşim Amik Ovası ve Kilikya Bölgesi'ne uzanan yollar ile Amanos Dağları'nın doğu yamacına konumlandırılmıştır. Amanos Dağları'nın doğu yamacına konumlanmasından dolayı hem tarım için gerekli olan geniş arazi alanlarına hem de kıyı bölgelerine geçişi sağlayan ticaret yollarına yakın olmasına olanak tanımıştır. Kilikya bölgesinin en önemli kenti olan Antiokheia (Antakya) sınırları içerisinde bulanan Tayfur Sökmen Kampüs Kazı çalışmaları sırasında gerek bölgeye ait gerekse de kırsal yaşama ait bir takım yeni bilgiler açığa çıkarılmıştır. 2012 ile 2014 arasında sürdürülmüş olan kazılar sırasında dikdörtgen planlı, 3 evreli, çok odalı ve 500 m2 alanı kaplayan bir çiftlik yerleşimi ortaya çıkarılmıştır. Bu kırsal evde birçok oda ve mimari yapılar da ortaya çıkartılmıştır. Bu mimari yapılardan birisi de mola oleria'dır. Depolama ve ticaret yapabilmek amacıyla günlük kullanım ve depolama seramiklerine ihtiyaç duyulmuştur. Tez kapsamında değerlendirilen Roma-Erken Bizans Dönemi günlük kullanım seramikleri bölgede üretim ve buna bağlı olarak da ticaretin yapıldığını kanıtlar. Bu seramiklerin sayısal olarak en yoğun grubunu leğenler oluşturmaktadır. Diğer form grupları ise mortar, pithos, amphora, küp, testi, kapak ve diplerdir. Kazı çalışmaları sırasında M.S. 3.-7. yy. arasına tarihlenmiş olan leğen, mortar, pithos, testi ve küplerin yerel üretimlerinin yanı sıra yerel üretimli bazı amphora grupları da ortaya çıkarılmıştır. Sonuç olarak bu çalışmada Tayfur Sökmen Kampüs Kazısı'ndan ele geçen günlük kullanım seramiklerinin çevre bölgeler ve yerleşimlerde bulunan seramiklerle gerek form olarak gerekse de hamur-astar açısından benzerlik gösterdiği belirlenmiştir. Söz konusu çalışma Antakya ve teritoryumunda günlük kullanım seramikleri ve özellikle de depolama seramiklerine yönelik yayınların azlığı dikkate alındığında bölgenin seramik tipolojisine katkı sağlayacaktır.