Pamuk yağı rafinasyon aşamalarının yağ kalitesi ve oksidatif stabilitesi üzerine etkileri


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Hatay Mustafa Kemal Üniversitesi, FEN BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ, GIDA MÜHENDİSLİĞİ (YL) (TEZLİ), Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2022

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: SERAP HAYDAROĞLU

Danışman: DİLŞAT BOZDOĞAN KONUŞKAN

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu çalışmada Hatay'da faaliyet gösteren pamuk yağı fabrikasından temin edilen ham pamuk yağının yine aynı firmanın rafineri tesisinde yapılan rafinasyon aşamalarının yağ kalitesi ve oksidatif stabilitesi üzerine olan etkileri incelenmiştir. Bu amaçla sırasıyla; dekantör girişi, dekantör çıkışı, nötralizasyon sonrası, birinci yıkama sonrası, ikinci yıkama sonrası, kurutucu çıkışı, ağartma çıkışı, deodorizasyon çıkışı aşamalarının her birinde renk tayini, kırılma indisi, serbest yağ asitliği, sabun miktarı, α tokoferol miktarı, peroksit sayısı, konjuge dien-trien miktarı ve yağ asitleri kompozisyonu belirlenmiştir. Renk analiz değerleri ham pamuk yağı olan dekantör girişinde 1/8 inch'lik küvette 10 K/70 S'dan son aşama olan deodorizasyon çıkışında 5 ¼ inch'lik küvette 6 K/40 S değerine düşmüştür. Kırılma indisleri 1.4625-1.4645 (Nd-40⁰C) aralığında değişmiştir. Rafinasyon aşamalarındaki serbest yağ asitliği miktarı oleik asit cinsinden %0.03-2.45 aralığında değişmiştir. Rafinasyon işlemleri ile birlikte α tokoferol miktarı 76.88 µg/g'dan 51.99 µg/g'a kadar azalmıştır. Peroksit sayısı nötralizasyon sonrasında 7.8 meq O2/kg yağ, birinci yıkama sonrasında 6.19 meq O2/kg yağ, ikinci yıkama sonrasında 2.80 meq O2/kg yağ, kurutucu çıkışında 1.82 meq O2/kg yağ, ağartma çıkışında 1.65 meq O2/kg yağ, deodorizasyon çıkışında ise 2.21 meq O2/kg yağ olarak belirlenmiştir. Konjuge dien miktarı 4.13-14.12 ppm aralığında; konjuge trien miktarı ise 1.68-6.42 ppm aralığında değişmiştir. Yağ asitleri kompozisyonunda oleik asit miktarı %16.98-17.39 aralığında değişmiştir. Linoleik asit miktarı %53.93-54.43 aralığında değişmiştir. Diğer yağ asitleri kompozisyonlarında belirgin bir değişiklik meydana gelmemiştir. Rafinasyon işlemleri ile birlikte serbest yağ asitliği ve sabun miktarının istenilen standart değerlere getirildiği gözlenmiştir. α tokoferol miktarı ise sıcaklık ve işleme koşullarına bağlı olarak azalmıştır. Rafinasyon işlemlerinin birincil ve ikincil oksidasyon ürünlerini uzaklaştırdığı, ancak α tokoferol miktarında azalmaya sebep olduğu için oksidatif stabiliteyi düşürdüğü gözlenmiştir.