Mersin ili Tarsus ilçesinde hazır fide kullanarak sebze yetiştiren işletmelerin incelenmesi


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Hatay Mustafa Kemal Üniversitesi, FEN BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ, TARIM EKONOMİSİ, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2022

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: EMİNE GÖÇÜK

Danışman: ERDAL DAĞISTAN

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Yaş sebze yetiştiriciliği tarım sektörünün önemli alt sektörlerinden biridir. Sebzecilik sektöründe küçük tarım alanlarından yüksek verim ve kaliteli ürün elde etmek, sebze yetiştiriciliğinde kaliteli sebze fidesi kullanılarak üretime başlamak önemli bir yere sahiptir. Bu çalışmanın amacı, Mersin ili Tarsus ilçesinde sebze yetiştiriciliği yapan işletmelerin hazır fide kullanımının önemi ve avantajlarının araştırılması amaçlanmıştır. Çalışmanın ana materyalini Mersin ili Tarsus ilçesinde sebze yetiştiriciliği yapan işletme sahipleri verileri oluşturmaktadır. Araştırmada kullanılan veriler sebze yetiştiriciliği yapan 47 tarım işletmesiyle anket yöntemi kullanılarak elde edilmiştir. Araştırma kapsamında Basit Tesadüfi Örnekleme yöntemi ve hazır fide kullanarak sebze yetiştiriciliği yapan işletmelerin bulundukları durumları ortaya çıkarılabilmesi amacıyla GZFT(güçlü yönler, zayıf yönler, fırsatlar, tehditler) analizi de yapılmıştır. Araştırmaya katılan işletme sahipleri tarımsal faaliyetlerini eşleriyle birlikte yürütmektedirler ve tarım sektöründe bulunma sebebi ise para kazanma isteğidir. İşletmelerin sosyo-ekonomik yapıları incelenilerek, işletmelerin hazır fide satın alım maliyetleri, sorunları ve çözüm önerileri ortaya konulmuştur. Araştırmaya bölgede bulunan işletmelerden sadece hazır fide kullanarak sebze yetiştiriciliği yapan işletmeler katılmıştır. Hazır fide kullanımında domates bölgedeki toplam üretim alanı içerisinde %14,9'luk oran ile ilk sırada yer alırken, %10,6 ile aşılı domates ve marul, %8,5 ile aşılı karpuz ve biber, %6,4 ile patlıcan, karpuz, kırmızı lahana, kabak, beyaz lahana, %4,3 ile karnabahar, brokoli, aşılı hıyar, %2,1 ile aşılı patlıcan takip etmektedir. Sebze yetiştirilen alan ise ortalama 22.04 da iken bu alandan 159.851 TL kazanç elde etmişlerdir. İşletmelerin sahip oldukları toplam üretim maliyetleri içerisinde ürünlerin taşıma maliyetine oranı %3.77 olarak bulunmuştur. İşletme sahipleri yetiştirilen ürünleri %14.08'ini sebze haline, %11.27'sini kooperatife, %73.24'ünü tüccara ve %1.41'lik kısmını pazarda satışını yapmaktadırlar. İncelenen işletmelerde en fazla karşılaşılan sorunlar; yüksek girdi fiyatları, yetersiz destekleme miktarı, yetiştiricilikte görülen zararlı ve hastalıkların yoğunluğu ile depolama ve pazarlamada karşılaşılan zorluklar olarak belirlenmiştir. Sebze yetiştiriciliği yapan işletmelere kurum ve kuruluşların desteğinin arttırılması ve gerekli eğitim bilgilendirmeleri yapılmalıdır. Ekonomik desteklemelerin yanı sıra pazarlama organizasyonunun da geliştirilmesi gerekmektedir.