REACT Stratejisi ile fen bilimleri öğretiminin ortaokul öğrencilerinin akademik başarı ve kavramsal değişimleri üzerine etkisi
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Hatay Mustafa Kemal Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Fen Bilgisi Eğitimi (Yl), Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2025
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: HATİCE CEYLAN
Danışman: Serpil Kalaycı
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:
Bu araştırmanın amacı, REACT Stratejisi ile hücre ve bölünmeler konusunun öğretiminin ortaokul öğrencilerinin akademik başarıları ve kavramsal değişimleri üzerindeki etkisini incelemektir. Çalışmada ön test son test kontrol gruplu yarı deneysel desen kullanılmıştır. Çalışma gruplarını yedinci sınıf düzeyinde öğrenim gören 21'i deney ve 21'i kontrol grubu olmak üzere 42 öğrenci oluşturmaktadır. Araştırmada, öğrencilerin akademik başarılarını ölçmek için "Hücre ve Bölünmeler Başarı Testi" ve kavramsal değişimlerini belirlemek için "Kelime İlişkilendirme Testi" kullanılmıştır. Nicel verilerin analizinde her iki grubun puanlarını kıyaslamak üzere parametrik testlerden karışık ölçümler için iki faktörlü varyans analizi kullanılmıştır. Kelime İlişkilendirme Testinde beş anahtar kavram seçilerek öğrencilerin bu kavramlara verdikleri cevaplardan oluşturulan frekans çizelgesi ile kavram ağı çizilmiş ve kesme noktası tekniği kullanılarak analiz edilmiştir. Üç kesme noktası kullanılan kavramsal analizde, tüm anahtar kavramlar göz önünde bulundurulduğunda, kontrol grubundaki öğrenciler, deney grubundaki öğrencilere kıyasla konuyla ilgili temel kelimeleri yüzeysel olarak öğrenmiş, ancak bu kelimeler arasındaki anlamlı bağlantıları kurmakta ve bu bilgileri daha karmaşık bir düzeyde kullanmakta zorlandıkları sonucuna ulaşılmıştır. Kavramlarla ilgili öğrencilerin yazdıkları cümleler incelendiğinde deney grubundaki öğrencilerin bilimsel bilgi içeren cümle sayısında kontrol grubuna kıyasla artış gözlemlenmiştir. Her iki grupta da kavram yanılgısı içeren cümle sayısında bir azalma gözlemlenmiş olsa da deney grubundaki azalma daha belirgin olduğu görülmüştür. Bu durum, REACT stratejisi ile işlenen derslerin öğrencilerin kavramları doğru bir şekilde öğrenmelerine önemli bir katkı sağladığını göstermektedir. Karışık ölçümler için iki faktörlü varyans analizi sonucuna göre kontrol ve deney gruplarının hücre ve bölünmeler başarı son test sonuçları deney grubu lehine pozitif yönde istatistiksel olarak anlamlı düzeyde farklı çıkmıştır. Sonuç olarak deney grubunun kavramsal değişimlerinin kontrol grubuna kıyasla pozitif yönde arttığı, REACT Stratejisinin öğrencilerin akademik başarılarını ve kavramsal gelişimlerini olumlu yönde etkilediği sonucuna varılabilir. Bu bağlamda, REACT stratejisinin farklı konularda da uygulanarak öğrencilerin kavramsal değişim süreçlerinin daha etkili hale getirilmesi, bilgilerin kalıcılık açısından değerlendirilmesi ve öğrenme deneyimlerinin zenginleştirilmesi önerilebilir.