Yer adları üzerı̇ne dı̇l ı̇ncelemesı̇: Hatay/Yayladağı örneği
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Hatay Mustafa Kemal Üniversitesi, SOSYAL BİLİMLER ENSTİTÜSÜ, TÜRK DİLİ VE EDEBİYATI ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2023
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: ELİF TUBA UÇAR
Danışman: AHMET HAŞİMİ
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Yeryüzünde var olan canlı ve cansız her şey bir ad ile nitelendirilir. Bu nitelendirme ile adlar, zihinlerde yer eder ve diğer varlık ve nesnelerden farklılaşır. Farklılık ise varlık ve nesnelere birer kimlik yaratmıştır. Yer adları, toplulukların tarih akışı içinde sahip oldukları maddi ve manevi değerler içerisinde kültürel niteliklerin hepsini bünyesinde barındıran unsurlar arasındadır. Ayrıca bir toprağı vatan yapan önemli ögelerden bir tanesidir. Bu sebeple bazı araştırmacılar yer adlarını ''toprağın dili'' ifadesiyle tanımlamaktadır. ''Yedi dil yedi millet'' olarak nitelendirilen Hatay, pek çok medeniyete ev sahipliği yapmıştır. Stratejik konumu, tarihi ve kültürel zenginliği ile geçmişten günümüze önemli yerleşim merkezlerinden biri olmuştur. Hatay'ın en güneyinde bulunan Yayladağı, Türkmen nüfusu en yoğun olan ilçelerinden biridir. Ayrıca sınır komşusu olan Suriye ile ticaret ve evlilik gibi ilişkiler de kurmuşlardır. Bu sebeple dil ve kültür bağlamında etkileşimler olmuştur. Bu çalışmada Yayladağı merkez ve 28 mahallesine ait yer adlarını oluşturan yaklaşık 1800 civarında cadde, sokak, küme ev, mevki, dağ-tepe, ören yeri, çeşme, pınar vb. yer adları köken, yapı ve anlam bakımından incelenmiştir. Neticede yer adlarının veriliş sebeplerinde en çok kişi adları ve coğrafi terim niteliğindeki kavramların tercih edildiği görülmüştür. Yer adlarının yapı bakımından incelemesinde ise çoğunluğun kelime grubu şeklinde oluşturulduğu tespit edilmiştir. Ad vermede ekseriyetle Türkçe kelimeler tercih edilmiştir. Türkçe kelimelerden sonra en çok Arapça ve Farsça kökenli kelimeler kullanılmıştır. Çalışma ile toponomi sahasına katkıda bulunmak istenilmiştir.