Ratlarda prenatal, postnatal ve erişkin dönemlerde Glandula Submandibularis'in gelişimi üzerinde ışık mikroskobik çalışmalar


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Hatay Mustafa Kemal Üniversitesi, SAĞLIK BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ, VETERİNERLİK HİSTOLOJİ VE EMBRİYOLOJİ ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2009

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: HÜLYA YILDIZ

Danışman: YEŞİM AKAYDIN BOZKURT

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu araştırmada, prenatal, postnatal ve erişkin dönemlerdeki ratların glandula submandibularis'lerinin histolojik ve histokimyasal açıdan karşılaştırmalı olarak incelenmesi amaçlandı. Çalışmada materyal olarak Wistar Albino türü sağlıklı ve erişkin erişkin 5 adet dişi, 5 adet erkek rat ile 7 adet fetüs ve 7 adet yavrudan alınan doku örnekleri kullanıldı. Prenatal dönemde, korpus glandule'lerin yavru ve erişkin dönemdekilere oranla daha az sayıda bulundukları ve bağdoku bölümlerinin yavru ile erişkin ratlara kıyasla prenatal dönemde daha geniş yer tuttukları belirlendi. Postnatal ve erişkin dönemlerde korpus glandule sayısının oldukca artmış olduğu gözlendi. Prenatal, postnatal ve erişkin dönemlerde korpus glandule'lerin serö-müköz bir karakter sergiledikleri tespit edildi. Postnatal ve erişkin dönemlerde beze ait kanalların prenatal döneme kıyasla daha gelişmiş oldukları görüldü. Buna karşılık postnatal ve erişkin dönemde beze ait kanal sisteminde az da olsa farklılıklar tespit edildi. Erişkinlerde pars sekretorya'ların pars insiyalis'lerden daha uzun olduğu ve bu yüzden pars sekretorya'lara daha sık rastlandığı gözlendi. Bunlara ilave olarak yine erişkinlerde prenatal ve postnatal döneme kıyasla lopçuk içerisinde granüler kanalların da bulunduğu belirlendi. Granüler kanallarda 3 farklı hücre tipine rastlandı. Bunlardan koyu renkte boyanan granüllü hücrelerin az sayıda ve büyük oldukları saptandı. Buna ilave olarak açık tonda boya alan granüllü hücreler ve granül içermeyen hücreler de gözlendi. Granüler kanallarda, hücrelerin içerdikleri granüllerin zayıf PAS pozitif reaksiyon verdikleri saptandı. Bunlara ilave olarak prenatal, postnatal ve erişkin dokularında, özellikle lopçuklar arası bağdokuda ve bezin akıtıcı kanalları çevresinde mast hücrelerinin varlığı oldukça net olarak gözlendi. Histokimyasal metodlar, her üç dönemde de korpus glandule'leri oluşturan salgı epiteli hücrelerinin zayıf PAS pozitif, AB negatif reaksiyon verdiklerini, bazı korpus glandule'lerin ise PAS, AB ve PAS/AB boyamalarında pozitif boyandıklarını gösterdi. Kanal epitel hücreleri her üç döneme ait kesitlerde de PAS, AB ve PAS/AB boyamalarında negatif reaksiyon göstermişlerdir.Anahtar Kelimeler: Ratlar, Glandula submandibularis, Histolojik yapı