Anöstrüs dönemindeki koyunlarda kısa ve uzunsüreli resenkronizasyon protokollerinin östrüsuyarımı ve gebelik oranları üzerine etkilerininaraştırılması
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Hatay Mustafa Kemal Üniversitesi, SAĞLIK BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ, KLİNİK BİLİMLER, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2023
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: HASAN BASRİ DİNGİL
Danışman: MURAT YÜKSEL
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Sunulan tez çalışması anöstrüs dönemindeki koyunlarda farklı sürelerle uygulanan resenkronizasyon protokollerinin, östrüs uyarımı, gebelik oranları ve gebelik progesteronu üzerine etkilerinin araştırılması amacıyla yapılmıştır. Bu amaçla 100 baş Merinos ırkı koyun vaginalarına yerleştirilen ve 12 gün tutulan ve 20 mg FGA içeren intravaginal süngerle senkronize edildi. Süngerin çıkarıldığı gün hayvanlara 400 IU PMSG ve 250 µg PGF2α enjekte edildi ve koç katımı yapıldı. Süngerin çıkarıldığı gün 0. gün kabul edilerek koyunlar 14. gün resenkronizasyon uygulanmak üzere 3 gruba ayrıldı. İlk grup (KR, n:35) 5 gün süresince; ikinci grup (UR, n:34) 9 gün süresince vaginal süngerle tekrar senkronizasyona tabii tutulurken, üçüncü gruba (KO, n:29) herhangi bir senkronizasyon işlemi uygulanmadı. Resenkronizasyon uygulanan gruplarda sünger çıkarıldığı esnada sadece PMSG enjekte edildi ve tüm gruplar koç katımı yapıldı. Tüm hayvanlardan 14., 17. ve 19. kan numunesi alındı ve bu örneklerde ELİSA yöntemiyle Progesteron ölçümü yapıldı. Gebelik tespiti amacıyla tüm hayvanlara koç katımı sonrası 35., 58. ve 90. günlerde transrektal yolla ultrasonografik muayene yapıldı. İlk senkronizasyon sonrası gebelik oranları KR, UR ve KO gruplarında sırasıyla, %31,4, %29,4 ve %51,7 olarak belirlendi ve aradaki farkın istatistiksel olarak önemli olmadığı tespit edildi. Resenkronizasyon sonrası elde edilen gebelik oranlarının KR, UR ve KO gruplarında sırasıyla %50, %41,7 ve %0,0 olduğu tespit edildi ve KR ile UR gruplarındaki aradaki farkın istatistiksel olarak önemli olmadığı (P>0.05) ancak bu iki grup ile KO grubu arasındaki farkın önemli olduğu (P 0.05). Sonuç olarak anöstrüs dönemindeki Merinos ırkı koyunlarda yapılan resenkronizasyon protokollerinin östrüsü başarılı bir şekilde uyarabileceği, bu uyarımlardan kabul edilebilir seviyede gebelik oranları elde edilebileceği, kısa resenkronizasyon protokolünün kullanılmasının daha tercih edilebilir olduğu ve resenkronizasyon uygulamalarının ilk senkronizasyondan gebe kalan hayvanların gebelik Progesteronu üzerine herhangi bir etkisinin olmadığı belirlendi. Anahtar Kelimeler: Koyun, resenkronizasyon, progesteron, gebelik