Farklı klinik örneklerden izole edilen metisilin dirençli ve duyarlı staphylococcus aureus suşlarının toksin profilinin araştırılması


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Hatay Mustafa Kemal Üniversitesi, SAĞLIK BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ, MİKROBİYOLOJİ ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2021

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: MÜCELLA BAYIRLI

Danışman: ÖZKAN ASLANTAŞ

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Staphylococcus aureus hem hastane (nozokomiyal) hem de toplum kaynaklı enfeksiyonların yanı sıra gıda kaynaklı enfeksiyonların önde gelen nedenlerinden biridir. S. aureus, deri ve doku enfeksiyonlarından yaşamı tehdit eden hastalıklara kadar geniş bir yelpazede enfeksiyonlara neden olmaktadır. S. aureus'un farklı özelliklere sahip enfeksiyonlara neden olma ve konakçı bağışıklık sistemi mekanizmalarından kaçma yeteneği, etkenin geniş bir virülans gen repertuarına sahip olması ile açıklanmaktadır. Bu nedenle, bu çalışmada, farklı klinik materyallerden izole edilen toplam 190 S. aureus suşunda süperantijenik (SAg) [stafilokokal enterotoksin (SE), toksik şok sendromu toksin- 1 (TSST-1)] toksin, eksfoliatif toksin (ET), hemolizin (HLY) ve lökotoksin (LUK) genleri polimeraz zincir reaksiyonu (PZR) ile araştırıldı. Ayrıca izolatların accessory gene regulator (agr) tipleri de PZR ile belirlendi. İzolatların 87'sinde (% 45.8) mecA geni tespit edilirken, 103'ü mecA geni yönünden negatif bulundu. İncelenen 190 S. aureus izolatından 159'unda (%83.7) SAg toksin genleri belirlenirken; 17 (%15.9) MSSA ve 14 (%16.9) MRSA izolatında ise incelenen SAg toksin genlerinden hiçbiri saptanmadı. MRSA ve MSSA izolatları arasında SAg toksin genlerinin prevalans oranları arasındaki fark istatistiksel olarak önemli bulunmadı (P>0.05). İzolatlar arasında seg (78/190, %41) en yaygın belirlenen SAg toksin geni olup; bunu sırasıyla sei (74/190, %39), selo (74/190, %38.9), selm (54/190, %28.4), sea (49/190, %25.8) ve tst (35/190; %18.4) genleri izledi. İzolatların hiçbirinde ise see geni bulunmadı. İzolatlar arasında 71 farklı SAg toksin profili belirlendi. seg, sei, selm, seln ve selo genlerini kodlayan Tip I νSaβ (37, %19.5) en yaygın mobil genetik element (MGE) olarak saptandı. Hemolizin genlerinden hla, hlb, hld, hlg ve hlg2 sırasıyla 176 (%92.6), 3 (%1.6), 188 (%98.9), 2 (%1.1) ve 60 (%31.6) izolatta tespit edildi. Çalışmada en yaygın hemolizin gen kombinasyonu hla+hld izolatların 111 (%58.4)'inde gözlendi. Yirmialtı izolat pvl geni yönünden pozitif bulunurken; MRSA izolatlarının 11(%12.6)'inde ve MSSA izolatlarının ise 15 (%14.6)'inde bu gen tespit edildi (p>0.05). İncelenen lökosidin genlerinden sadece lukED izolatların 128 (%67.4)'inde tespit edilirken; lukM izolatların hiçbirinde tespit edilmedi. lukED yönünden MSSA izolatlarının 69'u (%67) ve MRSA izolatlarının ise 59'u (%67.8) pozitif bulundu (p>0.05). Çalışmanın sonuçları, izolatlar arasında yüksek genetik çeşitlilik olduğunu ve toksin genotipleri ile MGE'lerin kodladığı toksin genleri arasında güçlü bir korelasyon olduğunu gösterdi. Anahtar kelimeler: Staphylococcus aureus, metisilin direnci, toksin, gen