Elektromanyetik radyasyona maruz bırakılan kobayların böbrek dokusunda prooksidan-antioksidan düzeylerine yeşil çayın etkisi


Doç. Dr. MUSTAFA CELLAT

Tez Türü: Doktora

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Van Yüzüncü Yıl Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Fizyoloji (Dr) (Veteriner), Türkiye

Tez Danışmanı: Yrd. Doç. Dr. Dide Kılıçalp

Tezin Onay Tarihi: 2010

Tezin Dili: Türkçe

Özet:

Cellat M, Elektromanyetik Radyasyona Maruz Bırakılan Kobayların Böbrek Dokusunda

Prooksidan-Antioksidan Düzeylerine Yeşil Çayın Etkisi, Y.Y.Ü. Sağlık Bilimleri Enstitüsü

Fizyoloji Anabilim Dalı Doktora Tezi, Van, 2010. Bu çalışmada cep telefonlarından

kaynaklanan elektromanyetik radyasyonun (900 MHz) kobay böbrek dokusunda meydana

getirebileceği oksidatif hasarın tespit edilmesi, yeşil çayın bu hasarı önleyici veya koruyucu

etkisinin olup olmadığının ortaya çıkarılması amaçlanmıştır. Bu amaçla böbrek dokusu nitrit,

nitrat, malondialdehit (MDA) gibi oksidan, glutatyon (GSH), süperoksit dismutaz (SOD) ve

glutatyon peroksidaz (GSH-Px) gibi antioksidanların düzeyleri ve aktiviteleri incelenmiştir.

Çalışma için 600-800 gr ağırlığında 28 adet kobay seçilerek, her grupta 7 kobay olacak şekilde A,

B, C ve D olmak üzere 4 gruba ayrıldı. Grup A (n= 7) : Kontrol grubu olarak normal diyetle

beslendi ve standart şartlar uygulandı. Grup B (n= 7) : Kobaylar 30 gün boyunca, günde 20

dakika konuşma, 23 saat 40 dakika da standby modunda çalışan cep telefonlarının yaydığı 900-

MHz elektromanyetik alana (217-Hz pulse rate, 2-W maximum peak power, SAR 0,95 w/kg)

maruz bırakıldı. Grup C (n= 7) : Bir ay süreyle hem elektromanyetik alana maruz bırakıldı ve

hem de 100 mg/kg günlük doz olarak ağızdan yeşil çay ekstraktı uygulandı. Grup D (n=7) : Bir

ay süresince 100 mg/kg günlük doz olarak ağızdan yeşil çay ekstraktı uygulandı. 30 Günlük

deneme süresinin sonunda eter anestezisi altında kobayların böbrekleri çıkarılarak işlemler

yapılıncaya kadar -80 derecede saklandı. Böbrek dokusu nitrit, nitrat, MDA gibi oksidan, GSH,

SOD ve GSH-Px gibi antioksidanların düzey ve aktiviteleri ölçüldü. Sadece elektromanyetik

radyasyon uygulanan B grubunun MDA, nitrit ve nitrat düzeylerinde kontrol grubuna göre

istatistiki açıdan anlamlı artışlar (p≤0,001), GSH, SOD ve GSH-Px aktivitelerinde ise önemli

azalmalar (p≤0,001) tespit edildi. Elektromanyetik radyasyon maruziyetinin kobay böbrek

dokusunda oksidatif strese neden olduğu ve önemli bir antioksidan olan yeşil çay kullanımının

böbrek dokusunda meydana gelen oksidatif stresi azaltıcı yönde etki gösterdiği gözlemlendi.