Basiret gazetesine göre 93 Harbi`nde Rumeli (1877-1878)


Prof. Dr. SACİT UĞUZ

Tez Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Atatürk Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Tarih Anabilim Dalı, Türkiye

Tez Danışmanı: Besim Özcan

Tezin Onay Tarihi: 2003

Tezin Dili: Türkçe

Özet:

1853-1856 Kırım Savaşı'ndan yenilgi ile ayrılan Rusya planlı bir şekilde kendisini toparlayarak bu yenilginin acısını çıkarmak ve Karadeniz'de üstünlük sağlamak amacıyla güçlenmeye başlamıştı. Rusya geleneksel hale getirdiği Boğazlara ve Ortadoğu'ya egemen olmak ve sıcak denizlere inmek amacına ulaşmak için büyük bir gayret gösteriyordu. İşte Rusya kendisine en büyük hedef olarak Osmanlı Devleti'nin parçalamayı seçmiş ve 1 877 yılında da bu emeline ulaşmak için harekete geçmiştir. 1877-1878 Osmanlı-Rus Savaşı Rumeli ve Kafkas cephelerinde kara harekâtı ve Karadeniz ile Tuna' da da deniz harekâtı olarak cereyan etmiştir. Gerek Rumeli ve gerekse Anadolu'da halk savaşla iç içe yaşamış ve büyük sıkıntılar çekmiştir. Bu savaş hakkında bilgi alabileceğimiz kaynakların başında devrin en önemli iletişim ve haberleşme araçlarından biri olan gazeteler gelir. Dönemin gazeteleri içerisinde savaş hakkında en fazla malumat verenlerden birisi de ''Basiret Gazetesi' 'dir. Gazetede bizim inceleme alanımıza giren Rumeli cephesi ile ilgili haberler, telgraflar, dahiliye haberleri, mektûbat ve havadis-i harbiye olmak üzere dört bölümde incelenmiş, bu bölümler de kendi içlerinde sınıflandırılmıştır. Gazetede çıkan haberler genel olarak değerlendirildiğinde ise gerek resmi haberler, gerek telgraflar ve gerekse yabancı basında yer alan haberlerin aynı doğrultuda olduğu ve muhteva olarak paralellik arz ettiği görülmektedir.